བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི“ལོ་ལྔ་ཚན་བཅུ་གསུམ་པའི”རིང་གི་རྒྱལ་དམངས་དཔལ་འབྱོར་དང་སྤྱི་ཚོགས་གོང་འཕེལ་གྱི་འཆར་འགོད་རྩ་གནད། ༣

ཆེད་སྒྲོམ་9པ། ཚན་རྩལ་གྱི་ཆེད་དམིགས་རྣམ་གྲངས་གལ་ཆེན།ནས་ཀྱི་སོན་རྒྱུ་གསར་བཟོ་དང་ཆ་རྡུལ་སོན་གསོ་སྤེལ་བྱ་རྒྱུ་དང་། ཁྱད་ལྡན་སྒོ་ཕྱུགས་འདེམས་གསོ་དང་ནད་མེད་གསོ་ཚགས་བྱ་རྒྱུ། ཕྱུགས་རྩྭའི་སོན་རྒྱུ་ལེགས་སྒྱུར་དང་བེད་སྤྱོད། ཁྱད་ལྡན་ཞིང་ལས་ཐོན་རྫས་བཟོ་སྣོན་ལག་རྩལ་དང་ཐོན་རྫས་གསར་སྤེལ། བོད་ལུགས་གསོ་རིག་སྨན་ལས་ལག་རྩལ་དང་བོད་སྨན་ཞིབ་འཇུག་གསར་བཟོ། ཉི་ནུས་བེད་སྤྱོད་ཀྱི་ལག་རྩལ་འདུས་གྲུབ་དང་བེད་སྤྱོད། འབྱུང་ཁམས་སྲུང་སྐྱོང་གི་ལག་རྩལ་ཞིབ་འཇུག་གསར་སྤེལ་སོགས་ཆེད་དམིགས་རྣམ་གྲངས།

ལེའུ་བཅུ་གསུམ་པ། དེང་རབས་ཀྱི་ཁྲོམ་རའི་མ་ལག་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ།

ཁྲོམ་རའི་སྒྲིག་སྲོལ་དང་རིན་གོང་ལམ་སྲོལ་སོགས་རྨང་གཞིའི་རང་བཞིན་གྱི་ལམ་ལུགས་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་སྟེ་ཁྲོམ་རའི་ལམ་སྲོལ་གྱི་གཏན་འཁེལ་རང་བཞིན་གྱི་ནུས་པ་འདོན་སྤེལ་དང་གཙོ་རྒྱུ་འཁོར་སྐྱོད་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུར་ཕན་པའི་ཁོར་ཡུག་གི་མཐུན་རྐྱེན་བཟང་པོ་ཞིག་བསྐྲུན་ཐོག ཐོན་ཁུངས་བགོ་སྒྲིག་གི་ལས་ཕྱོད་ཆེ་ཤོས་དང་ཕན་འབྲས་བཟང་ཤོས་ཐོབ་པ་བྱ་རྒྱུ།

ས་བཅད་དང་པོ། དྲང་གཞག་དང་སྒོ་དབྱེའི་ཁྲོམ་རའི་སྒྲིག་སྲོལ་འཛུགས་རྒྱུ།

བཀག་རྒྱ་མེད་ན་འཛུལ་ཆོག་པ་དང་བཀག་སྡོམ་མེད་ན་བྱས་ཆོག་པ་རྒྱུན་འཁྱོངས་ཀྱིས་ཡོང་བསྒྲགས་དང་། གསལ་ཆ་ཆེ་བ། གཅིག་གྱུར་བཅས་ཀྱི་ཁྲོམ་རར་འཛུལ་འཐུས་ཚད་གཞི་བཟོས་ཏེ། བཀག་རྒྱའི་གསལ་ཐོའི་འཛུལ་འཐུས་དོ་དམ་ལག་བསྟར་བྱ་རྒྱུ། ཁྲོམ་རའི་འདྲ་མཉམ་གྱི་འགྲན་རྩོད་སྲིད་ཇུས་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་ནས་གཞུང་དྲང་འགྲན་རྩོད་ལ་བཀག་རྒྱ་བཟོ་བའི་གཏན་འབེབས་མེད་པ་བཟོ་རྒྱུ་དང་། ས་གནས་སྲུང་སྐྱོབ་དང་ཁུལ་ཁོངས་དབྱེ་བ་འབྱེད་པ། ལས་རིགས་སྒེར་སྡོམ་བྱེད་པ་བཅས་མེད་པ་བཟོས་ཏེ། ལེགས་སྤེལ་ཞན་སྐྱུར་གྱི་ཁྲོམ་རའི་ཕྱིར་འཐེན་ལམ་སྲོལ་ཚགས་ཚུད་དུ་བཏང་ཐོག ཁྲོམ་རའི་འགྲན་རྩོད་ཀྱི་སྒྲིག་སྲོལ་ལ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱ་རྒྱུ། ཁྲོམ་རའི་ལྟ་སྡོམ་གྱི་སྒྲིག་སྲོལ་ལམ་སྲོལ་ཚགས་ཚུད་དུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ཕྱོགས་བསྡུས་ཁྲིམས་སྒྱུར་ལ་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ། ཁྲོམ་རའི་གཙོ་རྐང་གི་རང་བཅུན་ལམ་ལུགས་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ་བཅས་བྱས་ཏེ་ཁྲིམས་སྐྱོང་གི་ཚོང་གཉེར་ཁོར་ཡུག་ཞིག་གཏོད་རྒྱུ།

ས་བཅད་གཉིས་པ། གཙོ་རྒྱུའི་ཁྲོམ་ར་གང་མགྱོགས་འཛུགས་རྒྱུ།

ཚད་གཞི་ཅན་དང་། ཚད་ལྡན་ཅན། ཆ་འཕྲིན་ཅན་བཅས་ཀྱི་མི་ཤུགས་ཐོན་ཁུངས་ཁྲོམ་ར་གང་མགྱོགས་བཙུགས་ཏེ་གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་གསེབ་ཀྱི་ངལ་རྩོལ་ལས་མིར་ལས་ཀ་འདྲ་བར་ཐོབ་ཆ་འདྲ་མཉམ་ཡིན་པའི་ལམ་ལུགས་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་ནས་མི་ཤུགས་ཐོན་ཁུངས་ཀྱི་ཁྲོམ་རའི་ཞབས་ཞུའི་ནུས་པ་རྒྱ་ཆེར་གཏོང་རྒྱུ། ས་ཆའི་ཁྲོམ་རའི་ལམ་སྲོལ་ཚགས་ཚུད་དུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། གཙོ་རྐང་འདྲ་མཉམ་དང་། ཐོན་དབང་ཁ་གསལ། འགྲན་རྩོད་གོ་རིམ་ལྡན་པ། གྲོང་ཁྱེར་གྲོང་གསེབ་གཞི་གཅིག་ཅན་བཅས་ཀྱི་ས་ཆའི་ཁྲོམ་ར་འཛུགས་གཉེར་བྱས་ཏེ་ཞིང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་མཉམ་སྡེབ་གཉེར་སྐྱོང་རང་བཞིན་གྱི་འཛུགས་སྐྲུན་ས་ཆ་རྣམས་གཞུང་ཁོངས་འཛུགས་སྐྲུན་ས་ཆའི་ཁྲོམ་རའི་ནང་འཇུག་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་བཏང་ནས་གཞུང་ཁོངས་ས་ཆ་དང་འདྲ་བར་དབང་ཆ་འདྲ་མཉམ་དང་རིན་གོང་གཅིག་མཚུངས་བཟོ་རྒྱུ། གྲོང་ཁྱེར་གྲོང་རྡལ་གྱི་དངོས་ཡོད་འཛུགས་སྐྲུན་ས་ཆ་ཕྱིར་འཐེན་བྱེད་ལམ་བཟོ་རྒྱུ་དང་། དངོས་ཡོད་ས་ཆ་བརྒྱུད་བཤུག་ཚད་ལྡན་དང་བསྐྱར་དུ་གསར་སྤེལ་བྱེད་ཆོག ཐོན་དབང་ལམ་ལུགས་ཚགས་ཚུད་དུ་བཏང་སྟེ་མཉམ་སྡེབ་ཁེ་ལས་ལུགས་སྒྱུར་ལ་སྐུལ་སྤེལ་ཇེ་མགྱོགས་སུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ཆ་རྐྱེན་ཡོད་པའི་སྤྱི་དབང་ལམ་ལུགས་མིན་པའི་ཁེ་ལས་ཁག་ནང་དེང་རབས་ཁེ་ལས་ཀྱི་ལམ་ལུགས་འཛུགས་རྒྱུར་སྐུལ་སློང་གཏོང་རྒྱུ། སྤྱི་པའི་ཐོན་ཁུངས་བརྗེ་རེས་བྱེད་པའི་ལས་སྟེགས་གང་མགྱོགས་བཙུགས་ཏེ་རིགས་མི་འདྲ་བའི་ཐོན་ཁུངས་བརྒྱུད་བཤུག་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ།

ས་བཅད་གསུམ་པ། ཁྲོམ་རའི་གཙོ་རྐང་གོང་འཕེལ་ཤུགས་ཆེ་གཏོང་རྒྱུ།

སྤྱི་དབང་ལམ་ལུགས་མིན་པའི་དཔལ་འབྱོར་སྟོབས་ཆེར་གཏོང་རྒྱུ་དང་། “ལྷུག་གློད་ལྔ་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་དྲུག”གི་སྲིད་ཇུས་གཏིང་ཟབ་ཏུ་བཏང་སྟེ་ནོར་ཁྲལ་དང་དངུལ་རྩའི་རོགས་སྐྱོར་སྲིད་ཇུས་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་ཐོག སྤྱི་དབང་ལམ་ལུགས་མིན་པའི་དཔལ་འབྱོར་གོང་འཕེལ་གྱི་གུ་ཡངས་ཁོར་ཡུག་གཏོད་རྒྱུ། ཁེ་ལས་མཁས་ཅན་གྱི་སྙིང་སྟོབས་སྐུལ་སློང་བཏང་སྟེ་ཁེ་ལས་མཁས་ཅན་གྱི་རྒྱུ་ནོར་དབང་ཆ་དང་གསར་གཏོད་ཁེ་འབབ་ལ་ཁྲིམས་བཞིན་སྲུང་སྐྱོབ་བྱ་རྒྱུ། ཡིད་རྟོན་ཁག་ཐེག་མ་ལག་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་སྟེ་དངུལ་རྩའི་ཐོག་ནས་ཁེ་ལས་འབྲིང་ཆུང་ལ་ཞབས་ཞུ་སྒྲུབ་པའི་ཆུ་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་དགུ་ཚིགས་སྦྱོང་བརྡར་ལས་གཞིར་བརྟེན་ནས་ཁེ་ལས་འབྲིང་ཆུང་གཉེར་མཁན་དང་ཁེ་ལས་ཆུང་གྲས་གསར་གཏོད་བྱེད་མཁན་ལ་སྦྱོང་བརྡར་སྤྲོད་ཤུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། ལས་རིགས་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོང་དོན་ཚོགས་པ་འཕེལ་རྒྱས་རྒྱ་ཆེར་བཏང་སྟེ་སྲིད་གཞུང་ལས་ཁུངས་དང་གང་མགྱོ གས་ལོགས་སུ་བཏོན་ནས་ཕྱོགས་བསྡུས་ལྟ་འདོམས་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་དང་། ཡིད་རྟོན་ཁས་ལེན་ལམ་ལུགས་ལག་བསྟར་བྱས་ནས་ལས་རིགས་རང་བཅུན་ཀྱི་རྩ་འཛུགས་སྐྱོན་བྲལ་ལམ་གོ་རིམ་ལྡན་པའི་ངང་གོང་འཕེལ་འགྲོ་རྒྱུར་ཁྲིད་སྟོན་བྱ་རྒྱུ།

ས་བཅད་བཞི་པ། ཁྲོམ་རའི་རིན་གོང་གྲུབ་ཚུལ་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ།

འགྲན་རྩོད་ལྷུ་ཚིགས་ཐད་ཀྱི་རིན་གོང་ལྷུག་ཏུ་བཏང་སྟེ་གལ་ཆེའི་སྤྱི་པའི་བྱ་གཞག་དང་། སྤྱི་ཕན་རང་བཞིན་གྱི་ཞབས་ཞུ། དྲ་ཐོག་གི་རང་བྱུང་སྒེར་སྡོམ་སོགས་ལྷུ་ཚིགས་ཁྲོད་ཀྱི་སྲིད་གཞུང་གི་གཏན་འཁེལ་གོང་ཚད་ཚད་ལྡན་བཟོ་རྒྱུ་དང་། གོང་ཚད་ཐད་རིགས་སྒྲུབ་ཁུངས་སྐྱེལ་དང་། གཟུ་ཉན་དང་ལྟ་འདོམས་བྱེད་ཤུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། འཚོ་བའི་དགོས་ངེས་དངོས་རྫས་ཉར་གསོག་བྱེད་ལམ་ཚགས་ཚུད་དུ་གཏོང་རྒྱུ། ས་ཆ་དང་ངལ་རྩོལ་ནུས་ཤུགས་སོགས་གཙོ་རྒྱུའི་རིན་གོང་ཁྲོམ་ར་ཅན་དུ་འགྱུར་ཚད་ཤུགས་ཆེར་གཏོང་རྒྱུ། གཙོ་གནད་ཁྱབ་ཁོངས་ཀྱི་རིན་གོང་སྒྱུར་བཅོས་གཏིང་ཟབ་བྱས་ནས“གཞི་རྩ་འགན་སྲུང་དང་དྲང་བདེན་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བའི”རྩ་དོན་གཞིར་བཟུང་ཐོན་ཁུངས་རང་བཞིན་གྱི་ཐོན་རྫས་ཀྱི་རིན་གོང་སྒྱུར་བཅོས་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་སྤེལ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། “གཞི་རྩ”དང་“གཞི་རྩ་མིན་པ”དབྱེ་བ་འབྱེད་རྒྱུ། གྲོང་མིའི་སྤྱོད་ཆུ་དང་སྤྱོད་རླངས་ཀྱི་གོང་ཚད་མཐོ་དམའི་ལམ་ལུགས་འཛུགས་པ་དང་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ། གློག་རིན་འགྱུར་ལྡན་ལེགས་སྒྲིག་ལམ་སྲོལ་དང་རང་བྱུང་སོལ་རླངས་ཀྱི་འཕར་ཆག་རིན་གོང་མཉམ་འགུལ་ལམ་སྲོལ་བཟོ་རྒྱུ། རིན་གོང་ཚོད་འཛིན་བྱེད་སྟངས་ལེགས་སྒྱུར་བྱས་ཏེ་སྲིད་གཞུང་ནས་གཏན་འཁེལ་བྱས་པའི་གོང་ཚད་དང་རྣམ་གྲངས་རིགས་དུས་མཐུན་ལེགས་སྒྲིག་བྱ་རྒྱུ། རིན་གོང་ལ་ལྟ་སྐུལ་ཞིབ་བཤེར་དང་སྒེར་སྡེམ་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་སྟེ་ཁྲོམ་རའི་རྒྱུན་ལྡན་གྱི་སྒྲིག་སྲོལ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱ་རྒྱུ།

ལེའུ་བཅུ་བཞི་པ། ཤེས་ལྡན་པའི་འདེགས་སྐྱོར་བྱེད་ནུས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ།

གསོ་སྦྱོང་དང་ནང་འདྲེན་ཟུང་འབྲེལ་བྱ་རྒྱུ་རྒྱུན་འཁྱོངས་ཀྱིས་ཤེས་ལྡན་པའི་ལས་གཞི་གལ་ཆེན་ལག་བསྟར་བྱ་རྒྱུ་དང་། ད་ཡོད་ཤེས་ལྡན་པ་དངོས་འབྲེལ་བཀོལ་སྤྱོད་ཡག་པོ་དང་མཁོ་ཆེའི་ཤེས་ལྡན་པ་ནང་འདྲེན་གང་ཐུབ་བྱ་རྒྱུ། དོ་དམ་ཚད་ལྡན་དང་། སྒོ་དབྱེ་བསྟུན་མཁས། འཁོར་སྐྱོད་སྤྱོད་ཆེ་བཅས་ཀྱི་ཤེས་ལྡན་པ་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་སྲོལ་བཟོས་ཐོག ཤེས་ལྡན་པའི་ཧུར་སེམས་ཆེ་ཤོས་དང་ཤེས་ལྡན་པའི་གསར་གཏོད་བྱེད་ནུས་ལ་སྐུལ་སློང་གཏོང་རྒྱུ།

ས་བཅད་དང་པོ། ལྗོངས་ནང་ཁུལ་གྱི་ཤེས་ལྡན་པ་གསོ་སྐྱོང་ཤུགས་ཆེ་བྱ་རྒྱུ།

མི་ཤུགས་ཐོན་ཁུངས་ཀྱི་བྱང་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུར་ཤུགས་བརྒྱབ་ནས་སློབ་གསོ་དང་། འཕྲོད་བསྟེན། ཞིང་འབྲོག རིག་གནས། ཚན་རྩལ་སོགས་དམངས་འཚོའི་ཁྱབ་ཁོངས་ལ་དམིགས་ཏེ་བྱང་ཚད་ལེགས་པ་དང་གྲུབ་ཆ་ལུགས་མཐུན་ཡིན་པའི་ཆེད་ལས་ལག་རྩལ་གྱི་ཤེས་ལྡན་པའི་དཔུང་ཁག་གསོ་སྐྱོང་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་རྒྱག་རྒྱུ། ཡུལ་སྐོར་དང་། ནུས་རྒྱུ། རང་བྱུང་འཐུང་ཆུ། བོད་ལུགས་གསོ་རིག་དང་བོད་སྨན། ཞིང་ཕྱུགས་ཐོན་རྫས་བཟོ་སྣོན། ཁྱད་ལྡན་རིག་གནས། དྲ་རྒྱའི་ཆ་འཕྲིན་སོགས་ཀྱི་ཐོན་ལས་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུར་དམིགས་ཏེ་འཐབ་ཇུས་གཉེར་སྐྱོང་གི་མདུན་ལམ་ཡོད་པ་དང་། ཁྲོམ་ར་རྒྱ་སྐྱེད་ཀྱི་སྙིང་སྟོབས་ཡོད་པ། དོ་དམ་གསར་གཏོད་ཀྱི་ནུས་པ་ལྡན་པ། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འགན་འཁྲི་འཁུར་སེམས་ཡོད་པ་བཅས་ཀྱི་དེང་རབས་ཁེ་ལས་གཉེར་སྐྱོང་དང་དོ་དམ་བྱེད་པའི་ཤེས་ལྡན་དཔུང་ཁག་གསོ་སྐྱོང་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་རྒྱག་རྒྱུ། ཏང་གི་སློབ་གྲྭའི་རྨང་གཞིའི་སྒྲིག་བཀོད་འཛུགས་སྐྲུན་ལ་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་སྟེ་ཏང་གི་སློབ་གྲྭའི(སྲིད་འཛིན་སློབ་གླིང་)སློབ་གཉེར་སྤུས་ཚད་དང་ཆུ་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། བྱང་ཚད་མཐོ་བའི་ལས་བྱེད་པའི་དཔུང་ཁག་གསོ་སྐྱོང་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་རྒྱག་རྒྱུ། གཞོན་ནུ་དང་དར་མའི་ཤེས་ལྡན་པའི་རྗེས་འདེད་གསོ་སྐྱོང་ལམ་སྲོལ་བཙུགས་ཏེ་བྱང་ཚད་མཐོ་བའི་ཆེད་ལས་ལག་རྩལ་གྱི་ཤེས་ལྡན་པ་དང་། རྩལ་ནུས་ཆེ་བའི་ཤེས་ལྡན་པ། ཞིང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་སྤྱོད་ཆེའི་ཤེས་ལྡན་པ། ཏང་སྲིད་ཤེས་ལྡན་པ། སྤྱི་ཚོགས་ལས་དོན་པའི་ཤེས་ལྡན་པ་བཅས་གསར་རྙེདད་དང་། གསོ་སྐྱོང་། རུབ་འདུས་ཐུབ་པ་བཅས་བྱ་རྒྱུ། ཤེས་ལྡན་པ་མཉམ་དུ་གསོ་སྐྱོང་དང་མཉམ་འདྲེས་ཐོག་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་སྟེ་ཁེ་ལས་དང་། སློབ་གྲྭ་ཆེ་མོ། ཚན་ཞིབ་ཁང་བཅས་དབར་ཤེས་ལྡན་པ་ཕན་ཚུན་འཁོར་རྒྱུག་ཐུབ་པའི་ལམ་སྲོལ་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་ཐོག ལྗོངས་ཕྱི་ནང་གི་སློབ་གྲྭ་ཆེ་མོ་དང་། ཚན་ཞིབ་ཁང་། ཁེ་ལས་བཅས་ཟུང་འབྲེལ་ཐོག་ཤེས་ལྡན་པ་གསོ་སྐྱོང་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་སློང་གཏོང་རྒྱུ།

ས་བཅད་གཉིས་པ། ལྗོངས་ཕྱིའི་ཤེས་ལྡན་པ་ནང་འདྲེན་གང་ཐུབ་བྱ་རྒྱུ།

ཡུན་རིང་བོད་སྐྲུན་ཤེས་ལྡན་པ་ནང་འདྲེན་བྱ་རྒྱུར་སྣང་ཆེན་དང་། ཤེས་ལྡན་པ་ནང་འདྲེན་དང་བེད་སྤྱོད་གཏོང་ཐབས་གསར་གཏོད་བྱས་ཏེ་གཙོ་གནད་ཁྱབ་ཁོངས་དང་འགག་རྩའི་ལྷུ་ཚིགས་ཐད་ཀྱི་མཁོ་ཆེ་དཀོན་གྲས་ཀྱི་ཤེས་ལྡན་པ་ནང་འདྲེན་བྱ་རྒྱུ། དངོས་པོ་དང་བསམ་པའི་ཐད་ནས་སྐུལ་ལྕག་གཏོང་ཤུགས་ཆེ་རུ་བཏང་སྟེ་ཁྱིམ་མི་བཀོད་སྒྲིག་དང་། གོ་མིང་དཔྱད་བསྡུར་གདན་ཞུ། ལས་གཏོད་ཁ་གསབ་རོགས་དངུལ། སྨན་བཅོས་དང་རྒན་གསོའི་འགན་སྲུང་སོགས་ཀྱི་སྐུལ་ལྕག་སྲིད་ཇུས་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་ཐོག ཤེས་ལྡན་པ་ནང་འདྲེན་ཐུབ་ལ་ལུས་སེམས་གནས་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ། “ཕན་ཐོགས་ན་གཏོགས་ཁོངས་དང་གནས་ཡུལ་ལ་ལྟ་མི་དགོས་པའི”ལྟ་བ་བཙུགས་ཏེ་ཤེས་ལྡན་པ་དང་རྣམ་གྲངས་ནང་འདྲེན་བྱ་རྒྱུ་དང་ལག་རྩལ་ཟུང་འབྲེལ་བྱས་ནས་ཕན་ཚུན་གནས་སྦྱར་དང་། རྣམ་གྲངས་མཉམ་ལས། དུས་ཐུང་ལས་སྒྲུབ། ལག་རྩལ་མཛུབ་ཁྲིད། རིག་ནུས་འདོན་པ། འགན་ཕོགས་མཉམ་ལེན། དམིགས་བསལ་གདན་ཞུའི་ལས་གནས་སོགས་རྣམ་པ་འདྲ་མིན་གྱི་བྱ་ཐབས་སྤྱད་དེ་ལྗོངས་ཕྱིའི་རིམ་པ་མཐོ་བའི་ཤེས་ལྡན་པས་བོད་དུ་རིག་ནུས་ཀྱི་ཞབས་ཞུ་བསྒྲུབ་རྒྱུར་སྐོང་འགུག་བྱ་རྒྱུ། ནང་འདྲེན་ཤེས་ལྡན་པར་གདེང་འཇོག་དཔྱད་ཞིབ་བྱེད་སྲོལ་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་སྟེ་ནང་འདྲེན་ཤེས་ལྡན་པའི་ཡོན་ཚད་དང་སྤུས་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུ།

ས་བཅད་གསུམ་པ། འཇོན་ནུས་གང་ཡོད་འདོན་པའི་ཁོར་ཡུག་བཟང་པོ་ཞིག་གཏོད་རྒྱུ།

སྲིད་གཞུང་གིས་གཞི་ཆེའི་དོ་དམ་དང་། ལས་ཁུངས་ཀྱིས་རང་བདག་མི་སྤྱོད། ཤེས་ལྡན་པས་རང་བརྟེན་ལས་འཚོལ་བཅས་ཀྱི་སྒྲིག་སྲོལ་ལམ་སྲོལ་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་སྟེ་རྣམ་གསར་ཤེས་ལྡན་པའི་སྤྱི་པའི་ཞབས་ཞུའི་མ་ལག་བཙུགས་ཐོག གྲོང་ཁྱེར་གྲོང་གསེབ་དང་། ཁུལ་ཁོངས། ལས་རིགས་བཅས་དབར་ཤེས་ལྡན་པ་བགོ་སྒྲིག་གང་ལེགས་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ། ཤེས་ལྡན་པར་བརྩི་འཇོག་བྱས་ནས་ཕུལ་བྱུང་ཤེས་ལྡན་པས་ནུས་པ་ཀུན་ལ་ཕན་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་རྣམ་པ་གཏོད་རྒྱུ། མི་དོན་ལམ་ལུགས་སྒྱུར་བཅོས་གཏིང་ཟབ་བྱས་ཏེ་ལས་བགོས་སྐུལ་ལྕག་བྱེད་སྲོལ་གསར་གཏོད་དང་། ཤེས་ལྡན་པར་དོ་དམ་བྱེད་སྲོལ་དང་། ཤེས་ལྡན་པ་གསོ་སྐྱོང་། གདེང་འཇོག་གསར་ཪྙེད། འདེམས་ཐོན་བསྐོ་སྤྱོད། འཁོར་རྒྱུག་བགོ་སྒྲིག ངར་སྐུལ་འགན་སྲུང་བཅས་ཀྱི་ལམ་སྲོལ་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ། དཀའ་ཚེགས་ཆེ་བའི་ས་ཁུལ་དང་རྙོག་འཛིང་ཆེ་བའི་ཁོར་ཡུག་ཁྲོད་ཀྱི་ཤེས་ལྡན་པ་གསོ་སྐྱོང་སྦྱོང་བརྡར་བྱ་རྒྱུར་སྣང་ཆེན་དང་། ཤེས་ལྡན་པ་གཞི་རིམ་དུ་འཁོར་རྒྱུག་ཐུབ་རྒྱུར་ཁྲིད་སྟོན་ཧུར་ཐག་བྱས་ཏེ་གཞི་རིམ་ཤེས་ལྡན་པའི་ལས་ཀ་དང་འཚོ་བའི་ཆ་རྐྱེན་ལེགས་བཅོས་དངོས་འབྲེལ་བྱ་རྒྱུ་དང་། གཞི་རིམ་ཤེས་ལྡན་པ་གོང་རིམ་དུ་འགྲོ་རྒྱུགས་བྱེད་ལམ་བཟོས་ཏེ་གཞི་རིམ་ཤེས་ལྡན་པའི་དཔུང་ཁག་བརྟན་འཁྱོངས་དང་སྟོབས་ཆེར་གཏོང་རྒྱུ།

ལེའུ་བཅོ་ལྔ་པ། ཚན་རྩལ་གསར་གཏོད་དང་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ནུས་ཤུགས་ཆེར་གཏོང་རྒྱུ།

གསར་གཏོད་ཀྱིས་སྐུལ་སྤེལ་གཏོང་བའི་གོང་འཕེལ་ཁྲོད་ཚན་རྩལ་གསར་གཏོད་ཀྱི་ཁྲིད་སྟོན་ནུས་པ་འདོན་སྤེལ་བྱས་ནས་གསར་གཏོད་ཀྱི་གཙོ་རྐང་འཛུགས་སྤེལ་ཤུགས་ཆེ་བྱ་རྒྱུ་དང་། གསར་གཏོད་ཀྱི་རྨང་གཞིའི་ལས་སྟེགས་གཏོད་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ། ཚན་རྩལ་སྒྲིག་གཞིར་སྒྱུར་བཅོས་གཏིང་ཟབ་བྱས་ཏེ་ཚན་རྩལ་གྲུབ་འབྲས་ལེགས་སྒྱུར་དང་བེད་སྤྱོད་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ཚན་རྩལ་གསར་གཏོད་ནུས་པ་ཤུགས་ཆེར་གཏོང་རྒྱུ།

ས་བཅད་དང་པོ། གཙོ་གནད་ཁྱབ་ཁོངས་ཀྱི་ཚན་རྩལ་གསར་གཏོད་ལ་སྐུལ་སྤེལ་གཏོང་རྒྱུ།

ས་མཐོའི་ཁྱད་ལྡན་ཁྱབ་ཁོངས་ཀྱི་གདོད་མའི་གསར་གཏོད་དང་། འདུས་གྲུབ་གསར་གཏོད། མཉམ་ལས་གསར་གཏོད་བཅས་ལ་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་སྟེ་སྔོན་ཐོན་སྤྱོད་ཆེའི་ལག་རྩལ་དང་མཐོ་གསར་ལག་རྩལ་ནང་འདྲེན་དང་། བེད་སྤྱོད། བསྡུ་ལེན་བཅས་ཤུགས་ཆེ་བྱ་རྒྱུ་དང་། གལ་ཆེའི་ཆེད་དམིགས་རྣམ་གྲངས་ཁག་གཅིག་ལག་བསྟར་བྱས་ཏེ་རང་ཚུགས་ཀྱིས་ཞིབ་འཇུག་གསར་སྤེལ་བྱེད་ཤུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། ཞིང་འབྲོག་ཚན་རྩལ་གསར་གཏོད་ཀྱི་བྱ་སྤྱོད་སྤེལ་བའི་འཆར་གཞི་ལག་བསྟར་ཤུགས་ཆེ་བྱས་ཏེ་ནས་དང་། འབྲི་གཡག བོད་ལུགས་གསོ་རིག་དང་བོད་སྨན། དཔལ་འབྱོར་སྐྱེ་དངོས། སྒྲིག་བཀོད་ཞིང་ལས་སོགས་འདེབས་གསོའི་ལག་རྩལ་གསར་གཏོད་ཤུགས་ཆེ་བྱ་རྒྱུ། ཞིང་ཕྱུགས་ཐོན་རྫས་བཟོ་སྣོན་གཏིང་ཟབ་དང་། མི་རིགས་ལག་ཤེས་བཟོ་ལས། དྭངས་གཙང་ནུས་རྒྱུའི་ཐོན་ཁུངས་བེད་སྤྱོད། རང་བྱུང་འཐུང་ཆུ་གསར་སྤེལ། གཏེར་ཁའི་ཐོན་ཁུངས་གསར་སྤེལ་སོགས་ཁྱད་ལྡན་ལེགས་ཆའི་ཐོན་ལས་ཀྱི་ལྟེ་བའི་ལག་རྩལ་འགག་སྒྲོལ་ལ་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་སྟེ་ཚན་ཞིབ་ཚད་བརྒལ་དང་ལག་རྩལ་ཡར་ཐོན་ལ་བརྩོན་ལེན་བྱ་རྒྱུ། ས་མཐོའི་བདེ་སྲུང་དང་། ས་མཐོའི་ནད་ཡམས་དང་ཡུལ་ནད་འགོག་བཅོས་སོགས་ཁྱབ་ཁོངས་ཀྱི་རྨང་གཞིའི་ཞིབ་འཇུག་དང་སྨན་རྫས་གསར་པ་ཞིབ་འཇུག་གསར་སྤེལ་ཤུགས་ཆེ་བྱས་ཏེ་བོད་ལུགས་གསོ་རིག་སྨན་བཅོས་དང་བོད་སྨན་ཞིབ་འཇུག་གསར་སྤེལ་བྱེད་པའི་གལ་ཆེའི་ཆེད་དམིགས་རྣམ་གྲངས་ལག་བསྟར་བྱ་རྒྱུ། གྲང་ངར་ཆེ་སའི་ཨར་སྐྲུན་ལག་རྩལ་དང་ནུས་རྒྱུ་གྲོན་ཆུང་ཚད་གཞི་ལེགས་སྒྱུར་བྱ་རྒྱུར་ཞིབ་འཇུག་དང་། ས་མཐོའི་ཁོར་ཡུག་དང་འཚམ་པའི་ཨར་སྐྲུན་རྒྱུ་ཆ་དང་བཟོ་བཀོད་ལག་རྩལ་ནང་འདྲེན་དང་གསར་སྤེལ་བེད་སྤྱོད་བྱ་རྒྱུ། ལྕགས་ལམ་དང་། རྒྱ་ལམ། ཆུ་བེད། ཆུ་གློག་སོགས་གལ་ཆེའི་རྣམ་གྲངས་འཛུགས་སྐྲུན་ཁྲོད་ཀྱི་ལག་རྩལ་གསར་པ་དང་བཟོ་རྩལ་གསར་པ་ཕྱོགས་སྡོམ་བྱས་ཏེ་གང་མགྱོགས་ཁྱབ་གདལ་དང་བེད་སྤྱོད་བྱ་རྒྱུ།

ས་བཅད་གཉིས་པ། ལག་རྩལ་གསར་གཏོད་མ་ལག་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ།

ཞིབ་འཇུག་གསར་སྤེལ་ཐད་མ་འཇོག་དང་སྲིད་ཇུས་ཀྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཤུགས་ཆེ་རུ་བཏང་སྟེ་ཁེ་ལས་དང་། སློང་གྲྭ་ཆེ་མོ། ཚན་ཞིབ་ཁང་བཅས་ཀྱི་གསར་གཏོད་གཙོ་རྐང་གནས་བབ་དང་རང་བདག་དབང་ཆ་ཤུགས་ཆེར་གཏོང་རྒྱུ། སྲིད་གཞུང་ནས་བྱ་དགའ་སྤྲོད་རྒྱུ་ཕྱོགས་སྟོན་དུ་བྱས་ཏེ་སྤྱི་ཚོགས་བྱ་དགའ་དང་མི་སྤྱོད་ཚན་པའི་བྱ་དགའ་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ཚན་རྩལ་བྱ་དགའི་ལམ་ལུགས་འཛུགས་རྒྱུ་དང་། གསར་གཏོད་ཚོད་ལྟའི་ལས་སྟེགས་མཉམ་སྤྱོད་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་སྤེལ་བཏང་ནས་ཕན་མཐོའི་ཚན་ཞིབ་མ་ལག་འཛུགས་རྒྱུ། ཁེ་ལས་ཀྱིས་གཙོ་རྐང་བྱས་པའི་ཐོན་ལས་ལག་རྩལ་གསར་གཏོད་བྱེད་སྲོལ་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ཁེ་ལས་ཀྱིས་ཞིབ་འཇུག་གསར་སྤེལ་གྱི་སྒྲིག་གཞི་འཛུགས་རྒྱུར་སྐུལ་མ་བཏང་སྟེ་རྨང་གཞིའི་རང་བཞིན་ཐད་ནས་ཞིབ་འཇུག་བྱས་ཐོག གསར་གཏོད་ཤེས་ལྡན་པ་དང་ཞིབ་འཇུག་གསར་སྤེལ་ཚོགས་པ་གསོ་སྐྱོང་བྱ་རྒྱུ། མཐོ་རིམ་སློབ་གྲྭ་ཆེ་མོ་དང་ཚན་ཞིབ་ཁང་གིས་ཚན་ཞིབ་གདེང་འཇོག་དང་སྐུལ་ལྕག་བྱེད་སྲོལ་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ཚན་ཞིབ་གྲོན་དངུལ་དོ་དམ་ལམ་ལུགས་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ། ཐོན་སློབ་ཞིབ་གསུམ་མཉམ་ལས་གསར་གཏོད་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་སྤེལ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ཁེ་ལས་དང་། ལྗོངས་ཕྱི་ནང་གི་མཐོ་རིམ་སློབ་གྲྭ་ཆེ་མོ། ཚན་ཞིབ་ཁང་བཅས་ཀྱིས་ཐོན་ལས་ལག་རྩལ་གསར་གཏོད་ཀྱི་གནའ་འབྲེལ་འཛུགས་རྒྱུར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱས་ཏེ་མཉམ་དུ་ཐོན་ལས་འགག་རྩའི་ཐུན་མོང་རང་བཞིན་གྱི་ལག་རྩལ་ཚད་གཞི་ཞིབ་འཇུག་གསར་སྤེལ་གྱིས་འགག་སྒྲོལ་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ། རིགས་ཁག་གི་གསར་གཏོད་རྟེན་གཞི་དང་སྟོབས་ཤུགས་ཁྱབ་བཀོད་ཇེ་ལེགས་སུ་གཏོང་རྒྱུར་ཞིབ་འཇུག་བྱས་ཏེ་གཙོ་གནད་ཚོད་ལྟ་ཁང་དང་། ཕྱོགས་བསྡུས་ཚོད་ལྟ་ཁང་། ལས་གྲྭའི་ལག་རྩལ་ལྟེ་གནས། སྤུས་ཚད་ཞིབ་བཤེར་ཚད་ལེན་ལྟེ་གནས། ཚན་རྩལ་གསོ་ཆས། ཚན་རྩལ་ཐོན་ལས་སྡེ་གླིང་དང་དཔེ་མཚོན་རྟེན་གཞི་སོགས་ཚན་རྩལ་གསར་གཏོད་ཀྱི་ལས་སྟེགས་གཏོད་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ་དང་། ཚན་ཞིབ་ཀྱི་རྨང་གཞིའི་སྒྲིག་བཀོད་དང་། ཚན་ཞིབ་ཆེན་མོའི་དཔྱད་ཆས་སྒྲིག་ཆས། ཆེད་ཁེའི་ཆ་འཕྲིན་ཐོན་ཁུངས་བཅས་སྤྱི་ཚོགས་ལ་སྒོ་མོ་དབྱེ་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ།

ས་བཅད་གསུམ་པ། ཚན་རྩལ་གྲུབ་འབྲས་ལེགས་སྒྱུར་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ།

ཚན་རྩལ་དང་། ནོར་སྲིད། མ་འཇོག ཁྲལ་འབབ། དངུལ་རྩ། ཤེས་ལྡན་པ། ཐོན་ལས་སོགས་སྲིད་ཇུས་མཉམ་ལས་ལ་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་སྟེ་གྲུབ་འབྲས་ལེགས་སྒྱུར་གྱི་སྐུལ་ལྕག་སྲིད་ཇུས་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ཚན་རྩལ་གྲུབ་འབྲས་དང་ཤེས་བྱའི་བདག་དབང་གཏོགས་ཁོངས་དང་ཁེ་ཕན་མཉམ་སྤྱོད་བྱེད་སྲོལ་ཚགས་ཚུད་དུ་བཏང་ནས་ཚན་ཞིབ་མི་སྣས་གྲུབ་འབྲས་ལེགས་སྒྱུར་གྱི་ཁེ་འབབ་མཉམ་སྤྱོད་བྱེད་པའི་བསྡུར་ཚད་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། ཚན་རྩལ་གསར་གཏོད་ཀྱི་གསོན་ཤུགས་ཆེ་རུ་བཏང་ནས་གསར་གཏོད་གྲུབ་འབྲས་དང་ཐོན་ལས་མཐུད་སྦྲེལ་བྱ་རྒྱུ་དང་། གསར་གཏོད་རྣམ་གྲངས་དང་དངོས་ཡོད་ཀྱི་ཐོན་སྐྱེད་ནུས་ཤུགས་མཐུད་འབྲེལ་ཤུགས་ཆེ་བྱས་ཐོག ལྷ་ས་དང་ཁྲེན་ཏུའུ་ཡི་ཚན་རྩལ་གསོ་ཆས་ནུས་པ་འདོན་སྤེལ་གང་ལེགས་བྱ་རྒྱུ་དང་ཚན་ཞིབ་ལག་རྩལ་གྲུབ་འབྲས་སྤེལ་རེས་བྱེད་པའི་ལས་སྟེགས་འཛུགས་རྒྱུ། ཞིབ་འཇུག་གསར་སྤེལ་སྒྲིག་གཞི་དང་མཐོ་རིམ་སློབ་གྲྭ་ཆེ་མོ། ཁེ་ལས་བཅས་མཉམ་དུ་ཚན་རྩལ་གྲུབ་འབྲས་དེ་མ་རྩ་ཅན་དང་ཐོན་ལས་ཅན་དུ་སྒྱུར་རྒྱུར་སྐུལ་སྤེལ་གཏོང་རྒྱུ། ཞིང་འབྲོག་ལས་ཚན་རྩལ་གྲུབ་འབྲས་ལེགས་སྒྱུར་གྱི་དཔེ་མཚོན་རྟེན་གཞི་འཛུགས་རྒྱུ་དང་། ཚན་རྩལ་ཁྱབ་གདལ་གཏོང་བའི་རྟེན་གཞི་འཛུགས་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་སྟེ་ཚན་རིག་ལག་རྩལ་ཁྱབ་གདལ་ཤུགས་ཆེ་གཏོང་རྒྱུ།

ལེའུ་བཅུ་དྲུག་པ། ཆ་འཕྲིན་ཅན་གྱི་ཆུ་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུ།

“གྲངས་འཛིན་གོ་སྐབས”དམ་འཛིན་བྱས་ཏེ་རིམ་མཐོའི་ཇུས་འགོད་ལ་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ་དང་། དུས་རབས་གསར་པའི་ཆ་འཕྲིན་གྱི་རྨང་གཞིའི་སྒྲིག་བཀོད་འཛུགས་སྐྲུན་ཇེ་མགྱོགས་སུ་བཏང་ནས་མཉམ་སྦྲེལ་དྲ་རྒྱ་དང་དཔལ་འབྱོར་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱབ་ཁོངས་ཁག་མཉམ་འདྲེས་ཐོག་གོང་འཕེལ་གཏོང་གཞི་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། ལས་རྣམ་གསར་པ་འཛུགས་སྤེལ་བྱས་ཏེ་དྲ་རྒྱའི་ཆ་འཕྲིན་གྱི་བདེ་འཇགས་ལ་འགན་སྲུང་དང་སྤྱི་ཚོགས་ཆ་འཕྲིན་ཅན་དུ་འགྱུར་རྒྱུར་སྐུལ་སྤེལ་གཏོང་རྒྱུ།

ས་བཅད་དང་པོ། ཆ་འཕྲིན་གྱི་རྨང་གཞིའི་སྒྲིག་བཀོད་འཛུགས་སྐྲུན་ལ་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ།

“དྲ་ཆེན་བོད་ལྗོངས”གང་མགྱོགས་སྐྲུན་རྒྱུ་དང་། གྲོང་ཁྱེར་གྲོང་རྡལ་གྱི་དྲ་རྒྱའི་ཆ་འཕྲིན་གྱི་རྨང་གཞིའི་སྒྲིག་བཀོད་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་སྟེ་དུད་ཚང་ཁག་ལ་འོད་སྐུད་འཁྲིད་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ་དང་། “ཤང་དང་གྲོང་ཚོར་དྲ་ཆེན་འཁྲིད་རྒྱུ”། དྲ་ཆེན་མྱུར་སྦྲེལ་དང་གྲོན་དངུལ་ཉུང་གཏོང་གི་ལས་གཞི་སྤེལ་རྒྱུ། “སྒུལ་བདེ་ཀུན་ཁྱབ”ལ་སྐུལ་སྤེལ་བཏང་ནས་སྒུལ་བདེའི་འཕྲིན་གཏོང་དྲ་རྒྱའི་ཁེབས་རྒྱ་ཆེ་རུ་བཏང་ནས་འཕྲིན་གཏོང་བརྡ་རྟགས་མེད་པའི་ས་ཁུལ་རིམ་བཞིན་མེད་པར་བཟོ་རྒྱུ། འཕྲིན་གཏོང་ཀུན་ཁྱབ་ཞབས་ཞུའི་སྐྱིན་གསབ་ལམ་སྲོལ་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ། འཕྲལ་སྡོམ་འཕྲིན་གཏོང་དང་། ཏང་སྲིད་ཆེད་སྤྱོད་འཕྲིན་གཏོང་། སྐུད་མེད་ཁ་པར་འགན་སྲུང་བྱེད་ནུས་ལ་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་སྟེ“དྲ་གསུམ་མཉམ་སྤྱོད”ལ་སྐུལ་སྤེལ་གཏོང་རྒྱུ།

ས་བཅད་གཉིས་པ། དྲ་རྒྱའི་ཆ་འཕྲིན་ལག་རྩལ་བེད་སྤྱོད་ཇེ་མགྱོགས་སུ་གཏོང་རྒྱུ།

དྲ་སྦྲེལ་རྒྱས་པའི་བྱ་སྤྱོད་སྤེལ་ཏེ་སྤྲིན་རྩིས་དང་གྲངས་གཞི་ཆེ་མོའི་ལག་རྩལ་བེད་སྤྱོད་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་ཐོག དྲ་རྒྱའི་དཔལ་འབྱོར་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུ། གློག་རྡུལ་སྲིད་དོན་འཛུགས་སྐྲུན་ཇེ་མགྱོགས་སུ་བཏང་ནས་ལས་སྒོ་དེ་གློག་རྡུལ་སྲིད་དོན་དྲ་རྒྱའི་ཐོག་སྤོ་འགྱུར་ཐུབ་པ་བྱས་ཏེ་ཆ་འཕྲིན་ཐོན་ཁུངས་མཉམ་སྤྱོད་དང་གྲངས་གཞིའི་སྒོ་དབྱེ་བེད་སྤྱོད་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་སྤེལ་གཏོང་རྒྱུ། “ཞིང་གསུམ”གྱི་ཆ་འཕྲིན་ཞབས་ཞུའི་མ་ལག་གང་མགྱོགས་འཛུགས་རྒྱུ་དང་། སྐད་བརྡ་དང་མཐའ་སྣེ་ལས་བརྒལ་བའི་དྲ་རྒྱའི་ཕྱོགས་བསྡུས་ཆ་འཕྲིན་ཞབས་ཞུར་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་སྟེ་ཞིང་ཕྱུག་ཞིང་ཕན་དང་། གནད་འཕིགས་དབུལ་སྐྱོར། སྤྱི་པའི་ཞབས་ཞུ་དོ་སྙོམས་སོགས་ཁྲོད་མཉམ་སྦྲེལ་དྲ་རྒྱའི་ཆ་འཕྲིན་ལག་རྩལ་གྱི་ནུས་པ་འདོན་རྒྱུ། ཆ་འཕྲིན་ཅན་དང་བཟོ་ལས་ཅན་མཉམ་འདྲེས་གཏིང་ཟབ་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་སྤེལ་བཏང་ནས་ཟོག་འབྲེལ་དྲ་རྒྱ་སོགས་ལག་རྩལ་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱས་ཐོག སྲོལ་རྒྱུན་ཐོན་ལས་ཁ་སྒྱུར་རིམ་སྤོར་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ། གློག་རྡུལ་ཚོང་དོན་གོང་འཕེལ་བཏང་ནས་དྲ་ཐོག་ཐད་འཚོང་དང་། དེང་རབས་ཟོག་འགྲུལ། ཕྱོགས་གསུམ་པས་གཏོང་སྤྲོད་བྱེད་པ་བཅས་ཀྱི་ཁེ་ལས་གོ་རིམ་ལྡན་པའི་ངང་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུར་ཁྲིད་སྟོན་བྱས་ཐོག བོད་ཀྱི་ཁྱད་ལྡན་ལེགས་ཆའི་ཐོན་རྫས་ཀྱི“དྲ་ཐོག་མཁའ་ལམ”གཏོད་རྒྱུ། གཉེན་ཆས་གསར་སྤེལ་དང་ཆ་འཕྲིན་ལག་རྩལ་ཞབས་ཞུའི་ལས་རིགས་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུར་རོགས་སྐྱོར་བྱས་ཏེ་བོད་ཡིག་གཉེན་ཆས་དང་ཆ་འཕྲིན་ཅན་གྱི་གཙོ་གནད་ལག་རྩལ་ཞིབ་འཇུག་གསར་སྤེལ་དང་བེད་སྤྱོད་གང་མགྱོགས་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་སྤེལ་གཏོང་རྒྱུ།

ས་བཅད་གསུམ་པ། དྲ་རྒྱ་དང་ཆ་འཕྲིན་གྱི་བདེ་འཇགས་ལ་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ།

དྲ་རྒྱ་དང་ཆ་འཕྲིན་བདེ་འཇགས་ཀྱི་དོགས་ཟོན་བྱ་ཐབས་ཤུགས་ཆེར་བཏང་སྟེ་དྲ་རྒྱའི་ཆ་འཕྲིན་གྱི་ཕྱོགས་བསྡུས་ལག་རྩལ་ལ་ལྟ་སྡོམ་བྱེད་པའི་ལས་སྟེགས་འཛུགས་རྒྱུ། བདེ་འཇགས་རིམ་པའི་སྲུང་སྐྱོང་དང་། བདེ་འཇགས་ཚོད་སྐོར་ཚད་ཞིབ། འཕྲལ་སྡོམ་ནང་སྦྱོང་སོགས་ཀྱི་ལྟ་སྡོམ་ལམ་ལུགས་ཚགས་ཚུད་དུ་བཏང་སྟེ་དྲ་རྒྱའི་ཆ་འཕྲིན་གྱི་ཕྱོགས་བསྡུས་ལྟ་སྡོམ་བྱེད་ནུས་ཤུགས་ཆེར་བཏང་ཐོག གཙོ་གནད་ཁྱབ་ཁོངས་ཀྱི་ཆ་འཕྲིན་དྲ་རྒྱ་དང་སྟངས་འཛིན་མ་ལག་གི་བདེ་འཇགས་འགན་ལེན་བྱ་རྒྱུ། དྲ་རྒྱའི་ཆ་འཕྲིན་ཐོ་འགོད་བྱ་རྒྱུ་ཚད་ལྡན་བཟོ་རྒྱུ་དང་དྲ་རྒྱའི་མིང་དངོས་འགོད་ལམ་དང་ཁས་ལེན་དཔང་འདོན་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ། གྲངས་གཞིའི་ཐོན་ཁུངས་ཀྱི་རིམ་རིགས་དབྱེ་བའི་དོ་དམ་ལག་བསྟར་བྱས་ནས་དྲ་རྒྱའི་ཐོན་ཁུངས་དང་མི་སྒེར་གྱི་ཆ་འཕྲིན་སྲུང་སྐྱོབ་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ། མཉམ་སྦྲེལ་དྲ་རྒྱའི་གླེང་ཕྱོགས་གནས་ཚུལ་ལ་དོ་དམ་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ།ལེ་ཚན་བཞི་པ། འདེགས་སྐྱོར་ཤུགས་ཆེ་བྱས་ཏེ་གལ་ཆེའི་རྨང་གཞིའི་སྒྲིག་བཀོད་འཛུགས་སྐྲུན་ལ་སྐུལ་སྤེལ་གཏོང་རྒྱུ།མི་འབོར་ཁྱབ་ཚུལ་དང་། ཐོན་ལས་ཁྱབ་བཀོད། གྲོང་ཁྱེར་གྲོང་རྡལ་གྱི་བར་སྟོངས་རྣམ་པ་སོགས་ལ་ཕྱོགས་བསྡུས་བསམ་གཞིགས་བྱས་ཏེ་འགྲིམ་འགྲུལ་དང་། ནུས་རྒྱུ། ཆུ་བེད་སོགས་གལ་ཆེའི་རྣམ་གྲངས་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་ཐོག འགན་སྲུང་བྱེད་ནུས་ཤུགས་ཆེར་གཏོང་རྒྱུ།ལེའུ་བཅུ་བདུན་པ། ཕན་ཚུན་འབྲེལ་མཐུད་ཀྱི་ཕྱོགས་བསྡུས་འགྲིམ་འགྲུལ་སྐྱེལ་འདྲེན་མ་ལག་འཛུགས་རྒྱུ།ཕྱོགས་བསྡུས་འགྲིམ་འགྲུལ་སྐྱེལ་འདྲེན་མ་ལག་གི་མཐོ་རིམ་ཇུས་གཞི་འགོད་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་པ་དང་འགྲིམ་འགྲུལ་སྐྱེལ་འདྲེན་དྲ་རྒྱ་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་སྟེ་འགྲིམ་འགྲུལ་སྐྱེལ་འདྲེན་གྱི་ནུས་པ་དང་ལས་ཕྱོད་ཆེ་རུ་འགྲོ་བ་བྱ་རྒྱུ།

ཆེད་སྒྲོམ་8པ། ཤེས་ལྡན་པའི་ལས་གཞི་གལ་ཆེན། 

01ལྗོངས་ནང་ཁུལ་གྱི་ཤེས་ལྡན་པ་གསོ་སྐྱོང་བྱ་རྒྱུ།

གངས་ལྗོངས་ཀྱི་རྨད་བྱུང་ཤེས་ལྡན་པའི་ལས་གཞི། “ནུབ་རྒྱུད་འོད་སྣང་”དང་“བོད་ཀྱི་དམིགས་བསལ་གསོ་སྦྱོང་”འཆར་གཞི། སློབ་ཆེན་ཐོན་པའི་སློབ་མ་གཞི་རིམ་དུ་གསོ་སྦྱོང་བྱ་རྒྱུའི་འཆར་གཞི། ཆེད་ལས་ལག་རྩལ་གྱི་ཤེས་ལྡན་པའི་ཤེས་བྱ་གསར་བརྗེས་བྱ་རྒྱུའི་ལས་གཞི། དེང་རབས་ཞིང་ལས་ཀྱི་ཤེས་ལྡན་པར་འདེགས་སྐྱོར་བྱ་རྒྱུའི་འཆར་གཞི། བྱང་ཚད་མཐོ་བའི་སློབ་གསོའི་ཤེས་ལྡན་པ་གསོ་སྐྱོང་བྱ་རྒྱུའི་ལས་གཞི། དམངས་ཡོངས་བདེ་ཐང་གི་འཕྲོད་བསྟེན་ཤེས་ལྡན་པ་འགན་སྲུང་བྱ་རྒྱུའི་ལས་གཞི། ལས་བྱེད་པ་ཚན་རིག་དང་མཐུན་པའི་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུའི་གཙོ་དོན་སྦྱོང་བརྡར་གྱི་ལས་འགུལ་འཆར་གཞི། རིག་གནས་གྲགས་ཅན་མི་སྣ་དང་“ཁག་གཅིག་བྱས་པ་ལྔའི”ཤེས་ལྡན་པ་གསོ་སྐྱོང་བྱ་རྒྱུའི་ལས་གཞི། ཁེ་ལས་གཉེར་སྐྱོང་དང་དོ་དམ་བྱེད་མཁན་ཤེས་ལྡན་པའི་བྱང་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུའི་ལས་གཞི་བཅས་ཡིན།

02ལྗོངས་ཕྱིའི་ཤེས་ལྡན་པ་ནང་འདྲེན་བྱ་རྒྱུ།

ཁུལ་གསུམ་གྱི་ཤེས་ལྡན་པའི”འཆར་གཞི་དང་། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་རྩལ་ནུས་ཆེ་བའི་ཤེས་ལྡན་པ་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་བའི་འཆར་གཞི། མཁས་རམས་པའི་ཞབས་ཞུ་ཚོགས་པའི་འཆར་གཞི། རིམ་ཚད་མཐོ་བའི་ཤེས་ལྡན་པ་ནང་འདྲེན་བྱ་རྒྱུའི་འཆར་གཞི་བཅས་ཡིན།

03 དམངས་སྤྱོད་མཁའ་འགྲུལ་གྱི་རྣམ་གྲངས།

ལྷ་ས་གོང་དཀར་གནམ་ཐང་མཁའ་འགྲུལ་འབབ་ཚུགས་བཟོ་བཅོས་རྒྱས་སྐྲུན་གྱི་ལས་གྲྭ་དང་། འཕྲལ་སྡོམ་རོགས་སྐྱོབ་རྟེན་གཞིའི་ལས་གྲྭ། གཙོ་བོའི་མཁའ་འགྲུལ་འཕུར་ལམ་གྱི་འཕྲིན་གཏོང་ལྟ་ཞིབ་གཉིས་ཁེབས་ལས་གྲྭ། ཉིང་ཁྲི་གནམ་ཐང་འཕུར་སྐྱོད་ཁུལ་གྱི་མཉམ་གཤིབ་འཕུར་སྐྱོད་འགྲོ་ལམ་དང་ཆབ་མདོ་སྤོམ་མདའ་གནམ་ཐང་བཟོ་བཅོས་རྒྱས་སྐྲུན་གྱི་ལས་གྲྭ། ལྷ་སའི་གནམ་ཐང་གསར་པ་དང་། སྤུ་ཧྲེང་། གྲོ་མོ། ལྷུན་རྩེ་བཅས་ཀྱི་གནམ་ཐང་གི་སྔོན་གྲབས་ཞིབ་འཇུག་བྱ་རྒྱུ། བོད་ལྗོངས་མཁའ་འགྲུལ་ཀུང་སིའི་སྐྱེལ་འདྲེན་བྱེད་ཤུགས་གཞི་ཁྱོན་གནམ་གྲུ་45ཟིན་ཐུབ་པའི་བརྩོན་ལེན་བྱ་རྒྱུ།04 སྦྲག་ལས་འཛུགས་སྐྲུན་རྣམ་གྲངས། སྦྲག་ལས་ཐོན་སྐྱེད་བྱེད་ས་འཛུགས་སྐྲུན་དང་བཟོ་བཅོས་རྒྱག་རྒྱུ། ཕྱོགས་བསྡུས་ལས་སྒོའི་ཁང་པ་རྒྱག་རྒྱུ། གཉེར་སྐྱོང་དྲ་ཚིགས་བསྒྱུར་བཀོད་བྱ་རྒྱུ། མྱུར་སྐྱེལ་ཟོག་འགྲེམས་ལྟེ་གནས་དང་བདེ་འཇགས་ལྟ་སྡོམ་བཀོད་འདོམས་ལྟེ་གནས་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུ་སོགས།

04 སྦྲག་ལས་འཛུགས་སྐྲུན་རྣམ་གྲངས།

སྦྲག་ལས་ཐོན་སྐྱེད་བྱེད་ས་འཛུགས་སྐྲུན་དང་བཟོ་བཅོས་རྒྱག་རྒྱུ། ཕྱོགས་བསྡུས་ལས་སྒོའི་ཁང་པ་རྒྱག་རྒྱུ། གཉེར་སྐྱོང་དྲ་ཚིགས་བསྒྱུར་བཀོད་བྱ་རྒྱུ། མྱུར་སྐྱེལ་ཟོག་འགྲེམས་ལྟེ་གནས་དང་བདེ་འཇགས་ལྟ་སྡོམ་བཀོད་འདོམས་ལྟེ་གནས་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུ་སོགས།

ས་བཅད་དང་པོ། ལྗོངས་ནང་ཁུལ་གྱི་འགྲིམ་འགྲུལ་སྐྱེལ་འདྲེན་དྲ་རྒྱ་འཛུགས་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ།

གཞུང་ལམ་གྱི་གཙོ་རྐང་སྒྲོམ་གཞིའི་ནུས་པ་མངོན་གསལ་དོད་དུ་བཏང་ནས་ཕྱོགས་བཞི་མཚམས་བརྒྱད་ལ་འགྲོ་བདེ་བའི་ཕྱོགས་བསྡུས་འགྲིམ་འགྲུལ་སྐྱེལ་འདྲེན་དྲ་རྒྱ་འཛུགས་རྒྱུ། སྤྱིར་བཏང་གི་རྒྱལ་ལམ་མཐུད་མ་ཐུབ་པའི་རིགས་དང་ལམ་ངོས་འདིང་མ་ཐུབ་པའི་རིགས་གཞི་རྩའི་ཆར་མེད་པ་བཟོས་ནས་ཞིང་ཆེན་ལམ་ལ་སྣུམ་ནག་རིམ་བཞིན་འདིང་རྒྱུ། ལྷ་ས་ནས་ཉིང་ཁྲི་དང་། གཞིས་རྩེ་ནས་གཞིས་རྩེ་གནམ་ཐང་། ལྷ་ས་ནས་ནག་ཆུ། རྩེད་ཐང་ནས་གོང་དཀར། ཆབ་མདོ་ནས་སྤོམ་མདའ་སོགས་རྒྱལ་ལམ་དང་ཞིང་ཆེན་ལམ་མཐོ་རིམ་ཅན་དུ་འགྱུར་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ། གྲོང་གསེབ་ཀྱི་གཞུང་ལམ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་ཤུགས་ཆེ་རུ་བཏང་ནས་རྫོང་ཁག་ཚང་མར་སྣུམ་ནག་གཞུང་ལམ་ཤར་གཏོང་ཐུབ་པ་དང་སྒྲིག་ཁོངས་གྲོང་ཚོ་ཚང་མར་གཞུང་ལམ་ཤར་གཏོང་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ་དང་། ཆ་རྐྱེན་འཛོམས་པའི་རང་བྱུང་གྲོང་ཚོ་དང་དགོན་པར་གཞུང་ལམ་ཤར་གཏོང་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ། 90%ཡི་ཤང་གྲོང་རྡལ་དང་40%ཡི་སྒྲིག་ཁོངས་གྲོང་ཚོར་མཁྲེགས་འགྱུར་ལམ་བཟོ་རྒྱུ། ལྗོངས་ནང་ཁུལ་གྱི་གནམ་ཐང་ཁྱབ་བཀོད་ལུགས་མཐུན་འཆར་འགོད་བཟོས་ནས་ཡན་ལག་གནམ་ཐང་བཟོ་རྒྱུར་སྐུལ་སྤེལ་གཏོང་བ་དང་། ལྗོངས་ནང་ཁུལ་གྱི་མཁའ་འགྲུལ་ལམ་ཐིག་དྲ་རྒྱ་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་བ། བོད་ཀྱི་མཁའ་འགྲུལ་ཀུང་སིའི་སྐྱེལ་འདྲེན་བྱེད་ཤུགས་ཀྱི་གཞི་ཁྱོན་རིམ་བཞིན་ཆེ་རུ་གཏོང་བ། མཁའ་འགྲུལ་ཀུང་སིས་ལྗོངས་ནང་ཁུལ་གྱི་གནམ་ཐང་དུ་རྟེན་གཞི་འཛུགས་རྒྱུར་སྐུལ་མ་གཏོང་བ། སྤྱི་སྤྱོད་མཁའ་འགྲུལ་དང་འཕྲལ་སྡོམ་རོགས་སྐྱོབ་བྱེད་ནུས་སྐྱོང་སྤེལ་བཅས་བྱས་ཏེ་སྤྱི་སྤྱོད་མཁའ་འགྲུལ་བྱ་གཞག་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུ། ལྗོངས་ནང་ཁུལ་གྱི་ལྕགས་ལམ་ཨ་མ་དང་ཟོག་འདྲེན་ཆེད་ལམ་གང་མགྱོགས་བཟོ་རྒྱུ། གྲོང་ཁྱེར་གྲོང་གསེབ་ཀྱི་སྦྲག་ལས་དང་མྱུར་སྐྱེལ་ཟོག་འགྲེམས་ཀྱི་རྨང་གཞིའི་སྒྲིག་བཀོད་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་སྟེ་ཤང་གྲོང་རྡལ་གྱི་སྦྲག་ལས་ཁྱབ་གདལ་ཞབས་ཞུའི་ནུས་པ་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ།

ས་བཅད་གཉིས་པ། ཕྱི་ཕྱོགས་སུ་ཕྱོགས་བསྡུས་འགྲིམ་འགྲུལ་སྐྱེལ་འདྲེན་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ།

བོད་ནས་འཛུལ་ཐོན་གྱི་འགྲིམ་འགྲུལ་སྐྱེལ་འདྲེན་མ་ལག་ཕན་ཆེ་དང་། ཕྱོགས་བསྡུས། གཞི་གཅིག་ཅན་ཞིག་འཛུགས་རྒྱུ། ཁྲོན་བོད་ལྕགས་ལམ་བོད་ལྗོངས་དུམ་མཚམས་གང་མགྱོགས་བཟོ་རྒྱུ་དང་། མཚོ་བོད་ལྕགས་ལམ་གྱི་སྐྱེལ་འདྲེན་ནུས་པ་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ་མ་ཟད་གློག་ཤུགས་ཅན་དུ་འགྱུར་རྒྱུ། ཡུན་བོད་ལྕགས་ལམ་དང་། ཤིན་བོད་ལྕགས་ལམ། ཡུལ་ཤུལ་ནས་ཆབ་མདོ་བར་གྱི་ལྕགས་ལམ། འགག་སྒོའི་ལྕགས་ལམ་བཅས་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་སྔོན་གྲབས་ལས་དོན་སྤེལ་རྒྱུ། མཚོ་བོད་དང་ཁྲོན་བོད་ཀྱི་མྱུར་བགྲོད་གཞུང་ལམ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ཤིན་བོད་དང་། མཚོ་བོད། ཡུན་བོད་བཅས་ཀྱི་འགྲུལ་ལམ་གསར་པ་གང་མགྱོགས་བཟོ་རྒྱུ། མཐའ་མཚམས་འགག་སྒོའི་གཞུང་ལམ་གྱི་ལམ་ངོས་སྣུམ་ནག་འདིང་རྒྱུ་དང་། རྒྱལ་སྤྱིའི་རང་བཞིན་གྱི་འགག་སྒོའི་གཞུང་ལམ་གྱི་གདང་རིམ་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། གཞིས་རྩེ་བསམ་གྲུབ་རྩེ་ཆུས་ནས་སྐྱིད་རོང་འགག་སྒོ་བར་གྱི་ཤར་བགྲོད་ཆ་རྐྱེན་ལེགས་བཅོས་བྱ་རྒྱུ། བོད་ལ་འཛུལ་ཐོན་གྱི་མཁའ་འགྲུལ་ལམ་ཐིག་དྲ་རྒྱ་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་སྟེ་རྒྱལ་ནང་ཞིང་ཆེན་གྱི་ལྟེ་བའི་གྲོང་ཁྱེར་དང་གལ་ཆེའི་ཁུལ་ཁོངས་ཀྱི་ལྟེ་བའི་གྲོང་ཁྱེར་དབར་གྱི་མཁའ་འགྲུལ་ལམ་ཐིག་མང་དུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ཁྲེན་ཏུའུ་ནས་ལྷ་ས་བར་གྱི་མྱུར་སྐྱོད་མཁའ་ལམ་བཟོ་རྒྱུ།

ས་བཅད་གསུམ་པ། འགྲིམ་འགྲུལ་སྐྱེལ་འདྲེན་གྱི་ལས་ཕྱོད་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ།

སྐྱེལ་འདྲེན་བྱེད་སྟངས་ཁག་སྦྲེལ་མཐུད་དམ་ཚགས་བྱས་ཏེ་མཉམ་སྡེབ་ཀྱི་ཕན་འབྲས་འདོན་སྤེལ་བྱ་རྒྱུ་དང་ཕྱོགས་བསྡུས་སྐྱེལ་འདྲེན་གྱི་ལས་ཕྱོད་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། འགྲིམ་འགྲུལ་སྐྱེལ་འདྲེན་གྱི་ལྟེ་གནད་ཁྱབ་བཀོད་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་ནས་སྐྱེལ་འདྲེན་སྒྲིག་འཛུགས་བྱེད་སྟངས་ལེགས་སྒྱུར་བྱས་ཏེ་གཞུང་ལམ་དང་། ལྕགས་ལམ། མཁའ་འགྲུལ་བཅས་ཀྱི་མཉམ་འབྲེལ་སྐྱེལ་འདྲེན་ལས་སྒོ་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུ། ས་གནས(གྲོང་ཁྱེར)ཀྱི་འགྲུལ་ཟོག་ཕྱོགས་བསྡུས་ལྟེ་བ་དང་རྫོང་གྲོང་གི་འགྲུལ་སྐྱེལ་ས་ཚུགས་འཛུགས་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་ནས་ཤང་གྲོང་རྡལ་གྱི་འགྲུལ་སྐྱེལ་ཡོངས་སུ་ཁེབས་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ། འགྲིམ་འགྲུལ་སྐྱེལ་འདྲེན་ལྟ་ཞིབ་ཚད་ལེན་དྲ་བ་དང་། འགྲིམ་འགྲུལ་གྱི་རྨང་གཞིའི་ཆ་འཕྲིན་དྲ་འབྲེལ་དང་ཞབས་ཞུའི་ལས་སྟེགས་བཅས་འཛུགས་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་སྟེ་འགྲིམ་འགྲུལ་སྐྱེལ་འདྲེན་ལ་བཀོད་གཏོང་དང་འཕྲལ་སྡོམ་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། ས་མཐོའི་ཆེད་སྤྱོད་རླངས་འཁོར་གསར་པ་ནང་འདྲེན་ཧུར་ཐག་བྱས་ཏེ་སྤྱི་པའི་འགྲུལ་སྐྱེལ་ཞབས་ཞུའི་འགན་སྲུང་ཆུ་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། རྒྱལ་ཁབ་དང་ཞིང་ཆེན་གྱི་སྤྱིར་བཏང་ལམ་ཐིག་ཨ་མ་དང་གྲོང་གསེབ་ཀྱི་གཞུང་ལམ་བདག་སྐྱོང་གི་འགྲོ་གྲོན་ཐད་མུ་མཐུད་ཁ་གསབ་རོགས་དངུལ་འོས་འཚམ་སྤྲོད་རྒྱུ།

ལེའུ་བཅོ་བརྒྱད་པ། ཕྱོགས་བསྡུས་ནུས་རྒྱུ་ནུས་ལྡན་སྤྱོད་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ།

ཐོན་ཁུངས་ཀྱི་དགེ་མཚན་བེད་སྤྱོད་གང་ལེགས་བྱས་ཐོག ནུས་རྒྱུའི་རྨང་གཞིའི་སྒྲིག་བཀོད་འཛུགས་སྐྲུན་གང་མགྱོགས་བྱེད་པ་དང་ནུས་རྒྱུའི་ཐོན་སྐྱེད་འཛད་སྤྱོད་གྲུབ་ཆ་ལེགས་སྒྱུར་བྱས་ཏེ་དམངས་འཚོར་སྤྱོད་པའི་ནུས་རྒྱུའི་ཆ་རྐྱེན་ལེགས་སུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། སྒྲིག་སྲོལ་ལམ་སྲོལ་སྒྱུར་བཅོས་གཏིང་ཟབ་བྱས་ནས་ཆུ་གློག་གཙོར་བཟུང་དང་། ནུས་མང་མཉམ་སྤྱོད། མཉམ་སྦྲེལ་མཉམ་སྤྱོད་ཀྱི་བརྟན་ལྷིང་དང་། གཙང་མ། གྲོན་ཆུང་། རྒྱུན་མཐུད་གོང་འཕེལ་བཅས་ཀྱི་ཕྱོགས་བསྡུས་ནུས་རྒྱུའི་མ་ལག་སྐྱོང་སྤེལ་བྱ་རྒྱུ།

ས་བཅད་དང་པོ། ནུས་རྒྱུ་གསར་སྤེལ་གྱི་ཁྱབ་བཀོད་ལེགས་སྒྱུར་བྱ་རྒྱུ།

ཡུལ་བབ་དང་ནུས་བབ་ལ་བསྟུན་ནས་ཚང་མར་གཙོ་གནད་རེ་ཡོད་པ་དང་ཁྱད་ཡོན་གསབ་རེས་བྱེད་པའི་ས་ཁོངས་ནུས་རྒྱུ་གོང་འཕེལ་གཏོང་ཕྱོགས་ཞིག་ཆགས་པར་སྐུལ་སྤེལ་གཏོང་རྒྱུ། བོད་དབུས་ཁུལ་གྱིས་ཡར་ཀླུང་གཙང་པོའི་དབུས་རྒྱུད་དང་། བོང་ཆུ། ཡིད་འོང་གཙང་པོ་སོགས་ཀྱི་རྒྱུག་ཆུའི་ཆུ་ནུས་ཐོན་ཁུངས་གསར་སྤེལ་ཤུགས་ཆེ་བྱས་ཤིང་། ཉི་ནུས་དང་། རླུང་ནུས། ས་འོག་ཚ་ནུས་བཅས་གསར་སྤེལ་དང་བེད་སྤྱོད་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་སྤེལ་གཏོང་རྒྱུ། བོད་ཤར་ལྷོ་ཁུལ་གྱིས“ནུབ་གློག་ཤར་ཁྲིད”ཀྱི་མཐུད་འབྲེལ་རྟེན་གཞི་བསྐྲུན་རྒྱུར་ཤུགས་རྒྱག་པ་དང་། ཉི་ནུས་གསར་སྤེལ་དང་བེད་སྤྱོད་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་སྤེལ་བཏང་ནས་གློག་ཤུགས་གཞི་ཁྱོན་ལྡན་པའི་ངང་ཕྱིར་ཁྲིད་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ། བོད་ནུབ་བྱང་ཁུལ་གྱིས་ཉི་ནུས་དང་། རླུང་ནུས། ས་འོག་ཚ་ནུས་སོགས་གཙང་ཞིང་བསྐྱར་དུ་སྤྱོད་རྒྱུ་ཡོད་པའི་ནུས་རྒྱུ་གཙོ་གནད་གསར་སྤེལ་བྱས་ཏེ་དམངས་འཚོར་སྤྱོད་རྒྱུའི་ནུས་རྒྱུ་དང་འབྲོག་ལས་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུའི་ནུས་རྒྱུ་འགན་སྲུང་བྱེད་ནུས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། ཆུ་ནུས་དང་། ཉི་ནུས། ས་འོག་ཚ་ནུས། རླུང་ནུས་སོགས་གཙང་ཞིང་བསྐྱར་དུ་སྤྱོད་རྒྱུ་ཡོད་པའི་ནུས་རྒྱུ་ཡོངས་བཤེར(བསྐྱར་བཤེར)བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་ནས་ནུས་རྒྱུའི་ཐོན་ཁུངས་རྒྱུས་མངའ་ལོན་པ་དང་། འབྱུང་ཁམས་སྲུང་སྐྱོབ་ཀྱི་མཐའ་ཚད་ཁ་གསལ་བཟོ་བ། གསར་སྤེལ་དུས་རིམ་གཅིག་གྱུར་འཆར་འགོད་བཅས་བྱ་རྒྱུ།

ས་བཅད་གཉིས་པ། ནུས་རྒྱུ་འགན་སྲུང་བྱེད་ནུས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ།

ནུས་རྒྱུ་ཐོན་སྐྱེད་མཁོ་འདོན་མ་ལག་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ། ཡར་ཀླུང་གཙང་པོའི་དབུས་རྒྱུད་སོགས་རྒྱུག་ཆུའི་གློག་ཁུངས་རྣམ་གྲངས་དང་བོད་དབུས་རྒྱུད་ཀྱི་རླངས་འབར་གློག་ཁང་གང་མགྱོགས་བསྐྲུན་རྒྱུ་དང་དྲ་སྦྲེལ་འོད་ཤུགས་དང་འོད་དྲོད་གློག་ཁང་ཆེ་རིགས་བསྐྲུན་རྒྱུའི་འཆར་འགོད་བཟོས་ནས་ཁྱབ་ཚུལ་རྣམ་པའི་འོད་ཤུགས་གློག་འདོན་མ་ལག་གོང་འཕེལ་འགྲོ་བར་སྐུལ་མ་བཏང་ནས་རླུང་ནུས་དང་ས་འོག་ཚ་ནུས་གསར་སྤེལ་བེད་སྤྱོད་ཧུར་ཐག་བྱས་ཏེ་ལྗོངས་ནང་ཁུལ་གྱི་གློག་འདོན་འཕྲུལ་ཤུགས་ཤོང་ཚད་ཆན་ཝ་ཁྲི་460ཡི་དགོས་མཁོ་སྐོང་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ། མཚོ་བོད་དྲ་སྦྲེལ་ལས་གྲྭ་སྐུལ་སྤེལ་བཏང་ནས་ཆབ་མདོའི་གློག་དྲ་དང་བོད་དབུས་ཁུལ་གྱི་གློག་དྲ་དྲ་སྦྲེལ་མངོན་འགྱུར་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ་དང་། མངའ་རིས་ཀྱི་གློག་དྲ་དང་བོད་དབུས་ཁུལ་གྱི་གློག་དྲ་དྲ་སྦྲེལ་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་སྤེལ་བཏང་སྟེ་ལྗོངས་ཡོངས་སུ་ཁེབས་པའི་གཅིག་གྱུར་གྱི་གློག་དྲ་ཞིག་སྐྲུན་ཐུབ་པའི་བརྩོན་ལེན་བྱ་རྒྱུ། མངའ་རིས་ཀྱི་གློག་དྲ་དང་ཤིན་ཅང་གི་གློག་དྲ་དྲ་སྦྲེལ་བྱ་རྒྱུར་ཞིབ་འཇུག་དང་དེར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ། གློག་དྲ་གཙོ་བོ་རྒྱ་སྐྱེད་གང་མགྱོགས་བྱས་ཏེ་ཞིང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་གློག་དྲ་སྣུར་སྲིང་རྒྱ་སྐྱེད་ལས་གྲྭ་ལག་བསྟར་བྱས་ནས་འབྱོར་འབྲིང་གློག་སྤྱོད་དཔེ་སྟོན་རྫོང་བསྐྲུན་རྒྱུ་དང་། གྲོང་ཁྱེར་གྲོང་རྡལ་གྱི་གློག་དྲ་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ། ས་གནས(གྲོང་ཁྱེར)བདུན་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་གློག་དྲ་རིམ་སྤོར་དང་བསྒྱུར་བཀོད་བྱ་རྒྱུ། བོད་དུ་སོལ་རླངས་ཀྱི་མདོང་ལམ་དང་སྣུམ་གྱི་མདོང་ལམ་ཁྲིད་རྒྱུར་སྐུལ་སྤེལ་གཏོང་རྒྱུ་ཡིན་ཞིང་སྣུམ་རླངས་སྐྱེལ་འདྲེན་དང་གསོག་འཇོག་སྒྲིག་བཀོད་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་ནས་བཅོས་མིན་ནུས་རྒྱུའི་འགན་སྲུང་ནུས་པ་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ།

ས་བཅད་གསུམ་པ། ནུས་རྒྱུའི་གྲུབ་ཆ་ལེགས་སྒྱུར་བྱ་རྒྱུ།

གཙང་ཞིང་ཐན་ཉུང་དང་བདེ་འཇགས་ཕན་ཆེའི་ནུས་རྒྱུ་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུ་དེ་ནུས་རྒྱུའི་གྲུབ་ཆ་ལེགས་སྒྲིག་བྱེད་ཕྱོགས་གཙོ་བོ་ཞིག་ཏུ་བརྩིས་ནས་ནུས་རྒྱུ་མཁོ་འདོན་དང་འཛད་སྤྱོད་གྲུབ་ཆ་ལེགས་སུ་གཏོང་རྒྱུ། ཆུ་གློག་གོང་འཕེལ་ཧུར་ཐག་བཏང་ནས་ལྗོངས་ཕྱིའི་སྤུས་ལེགས་ནུས་རྒྱུ་ནང་འདྲེན་ཤུགས་ཆེན་བྱ་རྒྱུ་དང་། ཉི་ནུས་དང་རང་བྱུང་སོལ་རླངས་སྤྱོད་རྒྱུ་ཁྱབ་གདལ་ཤུགས་ཆེན་གཏོང་རྒྱུ། གློག་ཤུགས་འཛད་སྤྱོད་ཀྱི་བསྡུར་ཚད་མཐོ་རུ་བཏང་ནས་རྡོ་སོལ་དང་རྡོ་སྣུམ་འཛད་སྤྱོད་ཚོད་འཛིན་བྱ་རྒྱུ། གྲོང་ཁྱེར་གྲོང་གསེབ་ཀྱི་ཡུལ་མིའི་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་སྐྱེས་དངོས་ནུས་རྒྱུ་འཛད་སྤྱོད་འཐུས་ཚབ་བྱེད་མགྱོགས་སུ་བཏང་ནས་གཙང་ཞིང་ཐན་ཉུང་ནུས་རྒྱུ་འཛད་སྤྱོད་བྱེད་པའི་བསྡུར་ཚད་55%ལས་བརྒལ་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ།

ས་བཅད་བཞི་པ། གློག་ཤུགས་སྒྲིག་གཞི་སྒྱུར་བཅོས་གཏིང་ཟབ་བྱ་རྒྱུ།

རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་གློག་ཤུགས་སྒྲིག་གཞི་སྒྱུར་བཅོས་ཀྱི་སྤྱིའི་ཁ་ཕྱོགས་དང་སྦྲེལ་མཐུད་བྱས་ཐོག “སྲིད་ཁེ་ལོགས་དབྱེ་དང་། གློག་ཁང་དང་གློག་དྲ་ཁག་དབྱེ”གང་མགྱོགས་བྱས་ཏེ་གློག་འདོན་གྱི་དེང་རབས་ཁེ་ལས་ལ་དོ་དམ་བྱེད་པའི་ལམ་སྲོལ་འཛུགས་རྒྱུ། གྲོང་གསེབ་ཀྱི་གློག་ཤུགས་དོ་དམ་སྒྲིག་གཞི་སྒྱུར་བཅོས་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་གློག་དྲའི་ཁེ་ལས་དང་གློག་འདོན་ཁེ་ལས་ལ་རོགས་སྐྱོར་ཧུར་ཐག་བྱས་ཏེ་གྲོང་གསེབ་ཀྱི་གློག་ཤུགས་འཛུགས་སྐྲུན་དང་དོ་དམ་བྱེད་འགན་འཁུར་རྒྱུ་དང་། ཚབ་གཉེར་ནས་ཐད་སྤྲོད་ཐད་གཉེར་བྱེད་པའི་ཞིང་གློག་དོ་དམ་བྱེད་ལམ་རིམ་བཞིན་འགྱུར་ལྡོག་གཏོང་རྒྱུ། ཞིང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་གློག་ཤུགས་སྒྲིག་ཆས་འཁོར་རྒྱུག་སྲུང་སྐྱོང་དོ་དམ་དང་གློག་ཤུགས་ཁྱབ་གདལ་ཞབས་ཞུའི་ཕན་པ་རྒྱུན་ཐོན་གྱི་ཁ་གསབ་རོགས་དངུལ་སྤྲོད་ལམ་འཛུགས་པ་དང་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ། ཀྲུང་དབྱང་གི་མ་འཇོག་ཐབས་ལམ་གཙོ་བོའི་ནུས་པ་འདོན་སྤེལ་གང་ལེགས་བྱེད་པ་དང་ནུས་རྒྱུའི་འགན་སྲུང་སྐྱོང་གསབ་ལམ་སྲོལ་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་ནས་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་མ་འཇོག་ནུས་རྒྱུའི་སྒྲིག་ཆས་འཛུགས་སྐྲུན་དང་འཁོར་སྐྱོད་ཚོང་གཉེར་བྱེད་པར་ཁྲིད་སྟོན་བྱ་རྒྱུ་དང་། བོད་ཀྱི་ཆུ་གློག་རྒྱུན་མཐུད་ངང་གོང་འཕེལ་འགྲོ་བར་སྐུལ་སྤེལ་གཏོང་བའི་ཐེབས་རྩ་ཞིབ་འཇུག་དང་གསར་འཛུགས་བྱ་རྒྱུ། གློག་རིན་གྲུབ་སྟངས་ལམ་སྲོལ་ཚད་ལྡན་དང་མཐུན་སྦྱོར་བྱས་ཏེ་དྲ་འཇུག་གི་ཚད་ལྡན་གློག་རིན་གོ་རིམ་ལྡན་པའི་ངང་ལེགས་སྒྲིག་བྱས་ནས་ཐོན་ཁུངས་ལེགས་སྒྱུར་བགོ་སྒྲིག་དང་གློག་ཤུགས་ལས་རིགས་སྐྱོན་བྲལ་དང་གོ་རིམ་ལྡན་པའི་ངང་གོང་འཕེལ་འགྲོ་བར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ།

ལེའུ་བཅུ་དགུ་པ། ཆུ་བེད་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་ཤུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ།

ཆུ་བེད་རྨང་གཞིའི་སྒྲིག་བཀོད་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་འཛུགས་སྐྲུན་ཇེ་མགྱོ གས་སུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། རྐང་འཛིན་ལས་གྲྭ་འཛུགས་སྐྲུན་གོ་རིམ་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་སྤེལ་ཏེ། དམངས་འཚོར་ཕན་འདོགས་པའི་ཆུ་བེད་གནད་དོན་ཐག་གཅོད་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་བརྒྱབ་ཐོག ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་སྤྱོད་ནུས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ།

ས་བཅད་དང་པོ། ཆུ་བེད་སྒྲིག་བཀོད་ཀྱི་ཁུལ་ཁོངས་ཁྱབ་བཀོད་ལེགས་སུ་གཏོང་རྒྱུ།

ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་ཀྱི་ཁྱབ་ཚུལ་དང་། ས་བབ་ཆགས་ཚུལ། དེ་བཞིན་དཔལ་འབྱོར་དང་སྤྱི་ཚོགས་གོང་འཕེལ་གཏོང་བའི་དགོས་མཁོ་བཅས་གཞིར་བཟུང་ཆུ་བེད་སྒྲིག་བཀོད་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུ་ཁྱབ་བཀོད་ལུགས་མཐུན་བྱས་ཏེ་ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་རྒྱུན་མཐུད་བེད་སྤྱོད་གཏོང་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ། དེ་ཡང་དབུས་རྒྱུད་རོང་ཁུལ་དུ་རྐང་འཛིན་ཆུ་བེད་ལས་གྲྭ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་སྟེ། མ་ལག་ལྡན་པའི་བཅོས་སྐྱོང་དང་། ཐོན་འབྱེད་ལུགས་མཐུན། “གཙང་གཅིག་ཆུ་དྲུག”གི་གཙོ་གནད་ཆུ་རྒྱུད་རོང་ཁུལ་སྲུང་སྐྱོབ་ནུས་ལྡན་བཅས་བྱས་ནས། གཙང་ཆུ་གཙོ་བོའི་འགོག་སྲུང་ནུས་པ་དང་གྲོང་ཁྱེར(གྲོང་རྡལ)གྱི་འབྲུབ་འགོག་ནུས་པ། ཁུལ་ཁོངས་ཀྱི་ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་གཅིག་གྱུར་བགོ་སྒྲིག་དང་ཆུ་འདོན་ནུས་པ། ས་ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་ཀྱི་ཕྱོགས་བསྡུས་ཐོན་སྐྱེད་ནུས་པ། ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་སྲུང་སྐྱོབ་ནུས་པ་བཅས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། ཤར་རྒྱུད་ཀྱི་རི་མཐོའི་གྲོག་རོང་རྒྱུད་ལ་ཆུ་རྩ་གསོ་འཁྱོངས་དང་ས་ཆུ་སྲུང་འཛིན་བྱེད་ཤུགས་ཆེ་རུ་བཏང་སྟེ། བོད་ཤར་རྒྱུད་ཀྱི“གཙང་གསུམ”ཨ་མ་དང་ཆུ་ལག་གཙོ་བོ། དེ་བཞིན་གཙང་ཆུ་ཆུང་འབྲིང་བཅས་ཕྱོགས་བསྡུས་བཅོས་སྐྱོང་དང་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་ཤུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། གྲོང་ཁྱེར་གྲོང་རྡལ་གྱི་འབྲུབ་འགོག་འགན་སྲུང་ནུས་པ་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། སྐམ་ཚའི་རོང་ཁུལ་གྱི་འབྱུང་ཁམས་ལེགས་སུ་གཏོང་རྒྱུ། ཆུ་ནུས་ཐོན་ཁུངས་ཐོན་འབྱེད་དང་བེད་སྤྱོད་ལུགས་མཐུན་བྱ་རྒྱུ། ནུབ་བྱང་གི་ས་བབ་མཐོ་ཞིང་གྲང་ངར་ཆེ་བའི་ཁུལ་དུ་གཟན་རྩྭ་འདེབས་ས་དང་གེགས་འགོག་གཟན་རྩྭ་འདེབས་སའི་ཆུ་བེད་སྒྲིག་བཀོད་འཛུགས་སྐྲུན་གང་མགྱོགས་བྱས་ཐོག རྩྭ་སའི་ཐོན་ཁུངས་རྒྱུན་མཐུད་བེད་སྤྱོད་དང་རྩྭ་ཐང་གི་ཕྱུགས་ལས་རྒྱུན་མཐུད་གོང་འཕེལ་ཡོང་བར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ། ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་མཐའ་མཚམས་ས་རྒྱུད་ལ“མཐའ་མཚམས་ཀྱི་ཆུང་བ་ལྔའི”ཆུ་བེད་སྒྲིག་བཀོད་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་སྟེ་མཐའ་མཚམས་ས་ཁུལ་གྱི་ཆུ་བེད་ཐད་དམངས་འཚོའི་འགན་སྲུང་ཆུ་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། ས་མཚམས་བརྒལ་བའི་གཙང་ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་བགོ་སྒྲིག་ལེགས་སྒྱུར་བྱ་རྒྱུ་ཞིབ་འཇུག་དང་འཆར་འགོད་བཟོ་རྒྱུ།

ས་བཅད་གཉིས་པ། ས་ཞིང་དང་རྩྭ་རའི་ཆུ་བེད་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ།

ཆུ་བེད་ལས་གྲྭ་འཛུགས་སྐྲུན་དང་བདག་སྐྱོང་བྱེད་པའི་ལམ་སྲོལ་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་ཀྱི་དོ་དམ་ལམ་སྲོལ་སྒྱུར་བཅོས་བྱས་ཏེ། ཁྲིམས་བཞིན་ཆུ་བཅོས་སྐྱོང་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ། ཆུ་འབྲེལ་ལས་ཀའི་དོ་དམ་ལ་ཤུགས་སྣོན་ཏན་ཏིག་རྒྱག་རྒྱུ་དང་། ཞིང་འབྲོག་ལས་ཀྱི་ཐོན་སྐྱེད་སྤྱོད་ཆུ་འགན་སྲུང་ནུས་ལྡན་བྱ་རྒྱུ། གཙོ་གནད་ཞིང་ཆུ་འདྲེན་ཁུལ་གྱི་འཕྲོ་སྐྱོང་ཚང་སྒྲིག་དང་ཆུ་གྲོན་ཆུང་གི་སྒྱུར་བཀོད་ལ་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་སྟེ། ཞིང་ཁའི་ཆུ་བེད་ལས་གྲྭ་ཆུང་གྲས་ཀྱི་འཛུགས་སྐྲུན་གང་མགྱོགས་གཏོང་རྒྱུ། ཡུལ་བབ་དང་བསྟུན་ནས“ཆུང་བ་ལྔའི་ཆུ་བེད”ལས་གྲྭ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱས་ནས་མཐའ་མའི་འགག་གནད་ཐག་གཅོད་བྱ་རྒྱུ་དང་། ཞིང་ཆུ་དྲངས་ནས་བེད་སྤྱོད་གཏོང་ཚད་དང་ཞིང་ཆུ་འདྲེན་ཁུལ་གྱི་ཐོན་སྐྱེད་ནུས་པ་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། འབྲོག་ཁུལ་གྱི་ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་མཁོ་སྤྲོད་བྱེད་ཤུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ་ཡིན་ཞིང་། ཆུ་འདྲེན་ཡུར་བུ་དང་དམའ་གནོན་སྦུག་འདྲེན་སོགས་ཆུ་འདྲེན་བྱ་ཐབས་སྤྱད་ནས་གཟན་རྩྭ་འདེབས་ས་གང་མགྱོགས་བཟོས་ཏེ། རྩྭ་ར་དང་། ནགས་ས། ཤིང་འཛུགས་ནགས་བཟོ་བཅས་ལ་ཆུ་ནུས་ལྡན་སྤྱོད་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ། ཉམས་ཆག་བྱུང་བའི་རྩྭ་སའི་ས་ཆུ་སྲུང་འཛིན་བྱ་རྒྱུ། གྲོག་ཤུར་དང་གཟར་ངོས་བཅོས་སྐྱོང་སོགས་ཀྱི་ལས་གྲྭ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱས་ཏེ་རྩྭ་རའི་ཐོན་ཁུངས་སྲུང་སྐྱོང་ནུས་ལྡན་བྱ་རྒྱུ།

ས་བཅད་གསུམ་པ། གྲོང་ཁྱེར་གྲོང་གསེབ་ཀྱི་ཆུ་འདོན་འགན་སྲུང་ནུས་པ་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ།

གྲོང་ཁྱེར་གྲོང་གསེབ་ཀྱི་འཐུང་ཆུའི་བདེ་འཇགས་འགན་སྲུང་མ་ལག་བཙུགས་ནས་གྲོང་ཁྱེར་གྲོང་གསེབ་ཀྱི་ཐོན་སྐྱེད་དང་འཚོ་བའི་ཆུ་འདོན་ནུས་པ་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། གྲོང་ཁྱེར་གྲོང་རྡལ་གྱི་ཆུ་རྩའི་ལས་གྲྭ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུ། ས་གནས(གྲོང་ཁྱེར)སྲིད་ཧྲུའུ(སྲིད་གཞུང་)གནས་སའི་འཐུང་ཆུའི་ཆུ་རྩ་གནོད་མེད་འགན་སྲུང་ཐུབ་པའི་ནུས་པ་གཙོ་གནད་ཐོག་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། གྲོང་ཁྱེར་གྲོང་རྡལ་གྱི་སྤྱོད་ཆུ་འཕྲལ་མཁོའི་ནུས་པ་ཆེ་རུ་བཏང་ནས་གཞི་ཁྱོན་ལུགས་མཐུད་དང་། ཚད་གཞི་འོས་འཚམ་ཡིན་པའི་འཕྲལ་མཁོའི་ཐན་འགོག་ཆུ་རྩའི་ལས་གྲྭ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུ། ཐན་པ་ཚབས་ཆེན་དང་གློ་བུར་གྱི་ཆུ་བཙོག་སྐྱོན་ཤོར་བའི་དོན་རྐྱེན་ཐོན་རིགས་ལ་ཁ་གཏད་ནུས་ལྡན་གཅོག་རྒྱུ། ཚན་རིག་དང་མཐུན་པའི་སྒོ་ནས་གྲོང་ཁྱེར་གྲོང་གསེབ་ཀྱི་འཐུང་ཆུའི་ཆུ་རྩའི་སྲུང་སྐྱོབ་ཁུལ་དབྱེ་འབྱེད་གཏན་འཁེལ་བཟོ་རྒྱུ། ཁྱོན་ཡོངས་ནས་རྫོང་གྲོང་གི་འཐུང་ཆུའི་ཆུ་རྩའི་སྤུས་ཚད་ལྟ་ཞིབ་ཚད་འཇལ་སྤེལ་རྒྱུ། ཤང་གྲོང་སྲིད་གཞུང་གནས་སའི་སྤྱོད་ཆུའི་ཆ་རྐྱེན་ལེགས་སུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། སྲིད་འཛིན་གྲོང་ཚོར་རང་འབབ་ཆུ་ཀ་ལ་ཁྲིད་ཚད་དང་། ཆུ་འདོན་འགན་སྲུང་བྱེད་ཚད། ཆུ་སྤུས་ལོན་ཚད་བཅས་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུ།

ལེ་ཚན་ལྔ་པ། སྤུས་ཚད་ལེགས་གཏོང་དང་ཕན་འབྲས་ཆེར་གཏོང་བྱས་ནས་ས་མཐོའི་ཁྱད་ལྡན་ལེགས་་ལྡན་གྱི་ཐོན་ལས་གོང་འཕེལ་ཤུཌ་ཆེ་གཏོང་རྒྱུ།

“ཐོན་ལས་དང་པོའི་ཆུ་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་བ་དང་། ཐོན་ལས་གཉིས་པར་གཙོ་གནད་དམ་འཛིན་བྱེད་པ། ཐོན་ལས་གསུམ་པ་གོང་འཕེལ་ཤུགས་ཆེན་གཏོང་རྒྱུའི”དཔལ་འབྱོར་གོང་འཕེལ་གཏོང་བའི་འཐབ་ཇུས་མཐའ་འཁྱོངས་ཀྱིས་ཐོན་ལས་ལ་བརྟེན་ནས་ཁུལ་དར་དམངས་ཕྱུག་གི་ལས་གཞི་ལག་བསྟར་བྱས་ནས་ཐོན་ལས་རུབ་སྡུད་དང་། མཉམ་འགུལ། མཉམ་འདྲེས་བཅས་བྱེད་པར་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་ཐོག ཁྱད་ལྡན་དགེ་སྟོབས་ལྡན་པའི་ཐོན་ལས་དེ“དམིགས་ས་མཐོ་བ་དང་། གཞི་ཁྱོན་ཅན། འཁོར་འབྲེལ་རིང་བ”བཅས་ཀྱི་ཕྱོགས་སུ་གོང་འཕེལ་བཏང་ནས་གཞན་ལས་དགེ་མཚན་ཆེ་བ་དང་ཁྲོམ་རའི་འགྲན་རྩོད་ནུས་པ་ལྡན་པའི་གྲགས་རྟགས་སྐྱོང་སྤེལ་བྱ་རྒྱུ།

ལེའུ་ཉི་ཤུ་པ། ས་མཐོའི་ཁྱད་ལྡན་ཞིང་འབྲོག་ལས་ཀྱི་ཆུ་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུ།

ཞིང་འབྲོག་ལས་ཀྱི་ཐོན་ཁུངས་དང་མཐུན་རྐྱེན་ལ་གཞི་བཅོལ་ནས་ཐོན་ལས་ཀྱི་གྲུབ་ཆ་དང་ཁྱབ་བཀོད་ལེགས་སྒྱུར་བྱ་རྒྱུ་དང་། ཞིང་འབྲོག་ཐོན་སྐྱེད་གཉེར་སྐྱོང་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཆེད་ལས་ཅན་དང་། ཚད་ལྡན་ཅན། གཞི་ཁྱོན་ཅན། ཞིབ་ལས་ཅན་བཅས་ཀྱི་ཕྱོགས་སུ་སྐུལ་འདེད་བཏང་ནས་ཞིང་འབྲོག་ལས་ཀྱི་ཕྱོགས་བསྡུས་ཐོན་སྐྱེད་ནུས་པ་དང་། ཁྲོམ་རའི་འགྲན་རྩོད་ནུས་པ། རྒྱུན་མཐུད་གོང་འཕེལ་གཏོང་ནུས་བཅས་ཆེ་རུ་བཏང་ཐོག ཞིང་འབྲོག་ལས་དེང་རབས་ཅན་དུ་འགྱུར་བའི་འཕེལ་རིམ་ཇེ་མགྱོགས་སུ་བཏང་སྟེ་ས་མཐོའི་ཁྱད་ལྡན་ཞིང་ལས་ཐོན་རྫས་ཀྱི་རྟེན་གཞི་གལ་ཆེན་གཏོད་རྒྱུ།

ས་བཅད་དང་པོ། ཞིང་འབྲོག་ལས་ཀྱི་ཕྱོགས་བསྡུས་ཐོན་སྐྱེད་ནུས་པ་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ།

ཞིང་འབྲོག་ལས་ཐོན་སྐྱེད་བྱེད་པའི་ཁུལ་ཁོངས་ཁྱབ་བཀོད་བྱས་ནས་དེང་རབས་ཞིང་འབྲོག་ལས་ཀྱི་དཔེ་སྟོན་ཁུལ་དང་། ས་མཐོའི་ཁྱད་ལྡན་ཞིང་ཕྱུགས་ནགས་གསུམ་ཐོན་རྫས་ཀྱི་རྟེན་གཞི་དང་ཐོན་ལས་དར་ཁུལ་འཛུགས་སྐྲུན་གང་མགྱོགས་བྱ་རྒྱུ་དང་། ཞིང་ནང་ཆུ་བེད་དང་། ཚད་གཞི་མཐོ་བའི་ཞིང་ཁ། ཐོན་ཚད་དམའ་འབྲིང་གི་ཞིང་ཁ་སྒྱུར་བཀོད། ས་བོན་ལས་གཞི། སྒྲིག་བཀོད་ཞིང་ལས་བཅས་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ། གཙོ་བོ་ཞིང་ཕྱུགས་ཐོན་རྫས་མཁོ་སྤྲོད་དང་འབྲུ་རིགས་ཉེན་མེད་ཐོན་སྐྱེད་ལ་འགན་སྲུང་བྱ་རྒྱུ་དང་ལྷག་པར་དུ་ནས་ཉེན་མེད་ཐོན་སྐྱེད་དང་། འབྲུ་རིགས། སྔོ་ཚལ། ཤ འོ་མ་བཅས་ཀྱི་ཐོན་ཚད་ཀྲོན་ཁྲི100ཡན་ཟིན་པ་བྱ་རྒྱུ། ཞིང་འཕྲུལ་སྒྲིག་ཆས་ཀྱི་ཆུ་ཚད་མཐོ་རུ་བཏང་ནས་ཞིང་ལས་ཀྱི་ཐོན་སྐྱེད་ལས་ཕྱོད་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། འབྲུ་འབྱོར་གཟན་གསུམ་གྱི་གྲུབ་ཆ་ལེགས་སྒྱུར་བྱས་ཏེ། སྔོ་ཚལ་རྟེན་གཞི་འཛུགས་སྐྲུན་ཇེ་མགྱོགས་སུ་བཏང་ནས་བཟོ་ལས་རྒྱུ་ཆའི་ལོ་ཏོག་ཐོན་སྐྱེད་བྱ་རྒྱུ་བརྟན་པོའི་ངང་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུ། འོད་དྲོད་ཐོན་ཁུངས་ཀྱི་དགེ་མཚན་བེད་སྤྱོད་གང་ལེགས་བྱས་ནས་དེང་རབས་ཀྱི་འདེབས་འཛུགས་ལས་རིགས་དང་གསོ་ཚགས་ལས་རིགས་འཚོལ་ཞིབ་དང་གོང་འཕེལ་ཧུར་ཐག་གཏོང་རྒྱུ། སྲོག་ཆགས་ཀྱི་རིམས་འགོག་ཆེད་སྤྱོད་སྒྲིག་བཀོད་དང་། གཟན་རྩྭ་འདེབས་པའི་རྟེན་གཞི། ཕྱུགས་ལྷས་སོགས་སྒྲིག་བཀོད་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུའི་ཐོག སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་གསོ་ཚགས་བྱེད་སྟངས་འགྱུར་ལྡོག་གང་མགྱོགས་གཏོང་རྒྱུ། འབྲི་གཡག་དང་། བོད་ཀྱི་ཡུལ་ལུག བོད་ཕག་སོགས་ཁྱད་ལྡན་ཕྱུགས་ཟོག་དང་བྱ་རིགས་ཚད་ལྡན་གཞི་ཁྱོན་ཅན་གྱི་གསོ་ཚགས་ལག་རྩལ་ཁྱབ་གདལ་གཏོང་རྒྱུ། ཕྱུགས་ཟོག་འཚོ་བ་དང་གཟན་ཆག་ཁ་གསབ་བྱ་རྒྱུ་ཟུང་འབྲེལ་བྱས་ཐོག དུས་ཐུང་རྒྱགས་གསོ་བྱ་རྒྱུ་གཙོ་བོར་བྱས་ཏེ་ཕྱུགས་ཟོག་བཤས་གཏོང་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། ཞིང་ཁུལ་གྱི་ཕྱུགས་ལས་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ཞིང་ཁུལ་དང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་མཐུན་སྦྱོར་མཉམ་འགུལ་ལམ་སྲོལ་འཛུགས་རྒྱུ། སོན་རྒྱུད་ཐོན་ཁུངས་སྲུང་སྐྱོབ་དང་ཐོན་འབྱེད་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་སྟེ། ཕྱུགས་ཟོག་གི་རྒྱུད་བཟང་འདེམས་གསོ་ཁྱབ་གདལ་དང་ཞིང་ལས་ཐོན་རྫས་ཀྱི་སོན་རྒྱུ་གསར་པ་ཞིབ་འཇུག་ཐོན་འབྱེད་བྱེད་ཤུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུའི་ཐོག སོན་བཟང་རིགས་ཁེབས་རྒྱ་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། སྟར་ཀ་དང་། ཀུ་ཤུ། རྒུན་འབྲུམ་སོགས་ཤིང་འབྲས་རིགས་དང་། ཤིང་སོན། སྐྱེ་དངོས་སྨན་རྒྱུ་བཅས་འདེབས་རྒྱ་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། སོན་བཟང་རྟེན་གཞི་དང་ཤིང་སྣུམ་རྟེན་གཞི་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུ། ཞིང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་ཐོན་ལས་དང་པོ་གཉིས་པ་གསུམ་པ་མཉམ་འདྲེས་ཀྱི་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུ། ནས་དང་། བྲ་བོ། ཞོག་ཁོག ནགས་འོག་ཐོན་ཁུངས། ཤ་རིགས་ཐོན་རྫས། དཀར་ཆུ་སོགས་ཁྱད་ལྡན་ཞིང་ཕྱུགས་ཐོན་རྫས་བཟོ་སྣོན་ཞིབ་ཚགས་བྱ་རྒྱུ་གཙོ་གནད་དུ་དམ་འཛིན་བྱ་རྒྱུ། དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུ་དང་། སྲོ་ལོ་དམར་པོ། ཇ། མཱ་ཁཱ་སོགས་ས་མཐོའི་ཁྱད་ལྡན་སྐྱེ་དངོས་ཀྱི་ལུས་ཁམས་འཕྲོད་སྦྱོར་ཐོན་རྫས་བཟོ་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ། ས་མཐོའི་ཁྱད་ལྡན་བཟའ་བཅའ་དང་བཏུང་བྱའི་ལས་རིགས་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ཞིང་འབྲོག་ལས་ཀྱི་ཐོན་ལས་འཁོར་འབྲེལ་རིང་དུ་གཏོང་རྒྱུ། ཞིང་འབྲོག་ལས་ཀྱི་ཟུར་བསྣན་རིན་ཐང་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ།

ཆེད་སྒྲོམ་10པ། འགྲིམ་འགྲུལ་ཐད་ཀྱི་གཙོ་གནད་རྣམ་གྲངས། 

01 གཞུང་ལམ་གྱི་གཙོ་གནད་རྣམ་གྲངས།

རྫོང་མཐུད་སྣུམ་ནག་གཞུང་ལམ་སྟེ། རྒྱ་ཚ་དང་། སྒེར་རྩེ། ཉི་མ་བཅས་རྫོང་ཁག་གསུམ་ལ་རྫོང་མཐུད་སྣུམ་ནག་གཞུང་ལམ་མུ་མཐུད་བཟོ་རྒྱུ་དང་། མེ་ཏོག་དང་མཚེའུ་གཉིས་ལ་རྫོང་མཐུད་སྣུམ་ནག་གཞུང་ལམ་གསར་པ་བཟོ་རྒྱུ།

རྒྱལ་ལམ་སྟེ། ས་དགའ་རྫོང་ནས་སྣང་རྫོང་སྐྱེམས་སྟོང་བར་གྱི་དུམ་མཚམས་དང་། ལྷ་སའི་གྲོང་སྐོར་ལམ། གཞིས་རྩེ་ནས་གཞིས་རྩེ་གནམ་ཐང་། ལྷ་ས་ནས་གཞིས་རྩེ་བསམ་གྲུབ་རྩེ་ཆུས་བརྒྱུད་དེ་སྐྱིད་རོང་བར་སོགས་རྒྱལ་ལམ་རྣམ་གྲངས་གཙོ་གནད་དུ་བཟོ་རྒྱུ། མྱུར་བགྲོད་གཞུང་ལམ་སྟེ། G6གཞུང་ལམ་གོར་མོ་ནས་ལྷ་ས་བར་གྱི་མྱུར་བགྲོད་གཞུང་ལམ་བཟོ་འགོ་འཛུགས་རྒྱུ་དང་། ཞིང་ཆེན་ལམ་སྟེ། S5གཞུང་ལམ་ལྷ་ས་ནས་རྩེད་ཐང་བར་གྱི་ཤར་བགྲོད་ལམ་སོགས་བཟོ་བཅོས་རྣམ་གྲངས་འགོ་འཛུགས་རྒྱུ།

གཞུང་ལམ་དྲ་རྒྱ་བཟོ་བཅོས་སྟེ། གཞུང་ལམ་བདེ་འཇགས་ཀྱི་ཚེ་སྲོག་སྲུང་རྒྱུའི་ལས་གཞི་སྟེ། ཉེན་ཆེའི་ཟམ་པ་བཟོ་བཅོས་བྱ་རྒྱུ་དང་གནོད་འཚེ་འགོག་བཅོས་བྱ་རྒྱུ།

འགྲིམ་འགྲུལ་ལྟེ་གནད་སྟེ། ལྷ་སའི་གདོང་དཀར་འགྲུལ་སྐྱེལ་ས་ཚུགས་དང་། གྲོང་ཤར་འགྲུལ་སྐྱེལ་ལྟེ་གནད་ས་ཚུགས། གཞིས་རྩེ་གྲོང་ནུབ་འགྲུལ་སྐྱེལ་ས་ཚུགས། ཉིང་ཁྲི་དང་ལྷོ་ཁའི་ཕྱོགས་བསྡུས་འགྲུལ་སྐྱེལ་ལྟེ་གནད་ས་ཚུགས་འཛུགས་རྒྱུ་དང་། རྫོང་དང་ཤང་གྲོང་ཚོའི་འགྲུལ་སྐྱེལ་ས་ཚུགས་ཀྱི་སྒྲིག་བཀོད་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ།

02 ལྕགས་ལམ་ཐད་ཀྱི་གཙོ་གནད་རྣམ་གྲངས།

མཚོ་བོད་ལྕགས་ལམ། གོར་མོ་ནས་ལྷ་ས་བར་གྱི་ལྕགས་ལམ་དུམ་མཚམས་ནུས་པ་ཆེར་གཏོང་དང་གློག་རླངས་ཅན་དུ་བསྒྱུར་བཀོད་བྱ་རྒྱུ།

ཁྲོན་བོད་ལྕགས་ལམ། ལྷ་ས་ནས་ཉིང་ཁྲིའི་དུམ་མཚམས་བར་དང་། ཉིང་ཁྲི་ནས་ཆབ་མདོའི་དུམ་མཚམས་བར།

འགག་སྒོའི་ལྕགས་ལམ། གཞིས་རྩེ་བསམ་གྲུབ་རྩེ་ཆུས་ནས་སྐྱིད་རོང་བར།

ཟོག་འདྲེན་ཆེད་སྤྱོད་ལམ་ཐིག ལྷ་ས་སྣེའུ་ཆུས་ནས་མལ་གྲོ་གུང་དཀར་བར།

ཆེད་སྒྲོམ་11པ། ནུས་རྒྱུའི་ཁྱབ་ཁོངས་ཀྱི་ལས་འགན་གཙོ་བོ། 

01 གློག་ཁུངས།

རྒྱ་ཚ་དང་དྭགས་པོ་ཆུ་ཤུགས་གློག་ཁང་དང་བོད་དབུས་རྒྱུད་ཀྱི་རླངས་འབར་གློག་ཁང་སྐྲུན་ཚར་བ་བྱ་རྒྱུ། ལྕེ་ཤོད་དང་། མཁར་སྒང་། ཉིང་ཁྲི། ཨ་ཆེན། གླིང་མདའ། གྲོང་མདའ། སྤྲ་ཡུལ། དྲུང་ཡུལ། རྩལ་དགེ། གཡུ་ལུང་བཅས་ཀྱི་ཆུ་ཤུགས་གློག་ཁང་སྐྲུན་འགོ་འཛུགས་རྒྱུ། ལྷ་ས་དང་། ལྷོ་ཁ། གཞིས་རྩེ། ཆབ་མདོ་བཅས་སུ་འོད་ཤུགས་དང་འོད་དྲོད་གློག་ཁང་ཆེ་རིགས་རྒྱག་རྒྱུ། མངའ་རིས་སུ་ཁྱབ་ཚུལ་རང་བཞིན་གྱི་ཉི་ནུས་འོད་ཤུགས་གློག་ཁང་རྒྱག་རྒྱུ། ནག་ཆུ་དང་། ལྷོ་ཁ། གཞིས་རྩེ་བཅས་སུ་རླུང་གློག་གཏོང་ས་བཀོད་སྒྲིག་བྱ་རྒྱུ། ལྷ་ས་དང་མངའ་རིས་སུ་ས་འོག་ཚ་ནུས་གློག་འདོན་ཐོན་ཁུངས་གསར་སྤེལ་བྱ་རྒྱུ།

02 གློག་དྲ།

དབུས་རྒྱུད་གློག་དྲ་དང་ཆབ་མདོའི་གློག་དྲ་མཉམ་སྦྲེལ་ལས་གྲྭ དབུས་རྒྱུད་གློག་དྲ་དང་མངའ་རིས་ཀྱི་གློག་དྲ་མཉམ་སྦྲེལ་དང་གློག་དྲ་དྲ་སྒྲོམ་འཐུས་ལེགས་སུ་གཏོང་རྒྱུའི་ལས་གྲྭ ལྷ་ཉིང་ལྕགས་ལམ་གྱི་གློག་འདོན་ལས་གྲྭ མཚོ་བོད་ལྕགས་ལམ་གྱི་གློག་རླངས་མཁོ་འདོན་ལས་གཞི། གློག་ཁུངས་སྦྲེལ་མཐུད་ལས་གཞི། གྲོང་ཁྱེར་གྱི་གློག་དྲ་འཛུགས་སྐྲུན་དང་བཟོ་བཅོས།

03 སྣུམ་རླངས།

གོར་མོ་ནས་ལྷ་ས་བར་གྱི་རླངས་འདྲེན་མདོང་ལམ་ཚད་རན་བསྐྲུན་རྒྱུ་དང་། ལྷ་ས་ནས་གཞིས་རྩེ། ལྷོ་ཁ་བར་གྱི་རླངས་འདྲེན་མདོང་ལམ་གྱི་སྔོན་གྲབས་ལས་དོན་སྤེལ་རྒྱུ། གོར་མོ་ནས་ལྷ་ས་བར་གྱི་སྣུམ་འདྲེན་མདོང་ལམ་བཟོ་བཅོས་རྒྱས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུ། 980སྣུམ་མཛོད་ནས725སྣུམ་མཛོད་བར་གྱི་མདོང་ལམ་གནས་སྤོའི་ལས་གཞི་ལག་བསྟར་བྱ་རྒྱུ།

ཆེད་སྒྲོམ་12པ། གཙོ་གནད་ཆུ་བེད་ལས་གྲྭ 

 01 གཙོ་གནད་ཆུ་རྩའི་ལས་གཞི།

ལ་ལྷོ་དང་། ཡར་ཀླུང་། ཕྱྭ་གཡང་སོགས་ཀྱི་ཆུ་མཛོད་འཕྲོ་སྐྱོང་ལས་གྲྭ ཤངས་ཆུ་དང་། གྲོ་ཡུལ། གྲྭ་ཚང་འགག སྨིན་གྲོལ། ས་ཆུང་། སྟག་ལུང་སོགས་ཀྱི་ཆུ་མཛོད་ལས་གྲྭ་མུ་མཐུད་བསྐྲུན་རྒྱུ་དང་། རྫོང་ཐང་ཁ་དང་། བཟང་དེའུ། བར་རྩེ་སོགས་ཆུ་བེད་ལྟེ་གནས་ཆེ་འབྲིང་རིགས་ཀྱི་སྔོན་གྲབས་ལས་དོན་སྤེལ་རྒྱུ།

02 གཙོ་གནད་ཞིང་ཆུ་འདྲེན་ཁུལ་གྱི་ལས་གཞི།

ལྷོ་ཁའི་གཙང་པོའི་བྱང་རྒྱུད་དང་། འཕན་པོ་སོགས་ཞིང་ཆུ་འདྲེན་ཁུལ་ཆེ་འབྲིང་དང་། གཙོ་གནད་ཞིང་ཆུ་འདྲེན་ཁུལ་ཆུང་འབྲིང་གི་འཕྲོ་སྐྱོང་ལེ་ལག་ཚང་སྒྲིག་དང་ཆུ་གྲོན་ཆུང་གི་སྒྱུར་བཀོད་བྱ་རྒྱུ།

03 གྲོང་ཁྱེར་གྲོང་རྡལ་གྱི་ཆུ་འདོན་ཆུ་རྩའི་ལས་གྲྭ།

ས་གནས(གྲོང་ཁྱེར)བདུན་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་འཕྲལ་མཁོའི་ཆུ་རྩ་དང་དེའི་ལེ་ལག་ལས་གྲྭ རྫོང་གྲོང་གི་འཐུང་ཆུའི་ཆུ་རྩའི་ལས་གྲྭ་དང་དེའི་ཆུ་རྩའི་ལྟ་སྲུང་སྒྲིག་བཀོད།

ཆེད་སྒྲོམ་13པ། ཞིང་འབྲོག་ལས་ཀྱི་གཙོ་གནད་ལས་གཞི། 

01ས་མཐོའི་ཁྱད་ལྡན་ཞིང་ལས་ཐོན་རྫས་ཀྱི་རྟེན་གཞི།

ནས་དང་། འབྲི་གཡག བོད་ཀྱི་ཡུལ་ལུག ཁུལ་ལྡན་ར། བོད་ཕག བོད་བྱ། སྔོ་ཚལ། བཞོན་མ། བོད་སྨན་སྨན་རྒྱུ། ནགས་གླིང་ཤིང་ཏོག་སོགས་ས་མཐོའི་ཁྱད་ལྡན་ཞིང་ལས་ཐོན་རྫས་ཀྱི་ཐོན་སྐྱེད་རྟེན་གཞི་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུ་དང་། ལྷ་ས་དང་། གཞིས་ཀ་རྩེ། ཆབ་མདོ། ལྷོ་ཁ། ཉིང་ཁྲི། ནག་ཆུ་བཅས་ཀྱི་ཞིང་ཕྱུགས་ཐོན་རྫས་བཟོ་སྣོན་རྟེན་གཞི་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ།

02ལས་གྲྭ་ཆེན་པོ་ལྔ།

ཚད་གཞི་མཐོ་པོའི་ཞིང་ཁ་མུའུ་ཁྲི200གསར་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུ་དང་། སོན་བཟང་མུའུ་ཁྲི200ཁྱབ་གདལ་གཏོང་རྒྱུ། ཕྱུགས་ཟོག་མགོ་གྲངས་ཁྲི500ཡི་རྒྱུད་པ་བཟང་དུ་གཏོང་རྒྱུ། སྤུས་ལེགས་གཟན་རྩྭའི་རྟེན་གཞི་མུའུ་ཁྲི100དང་རང་བྱུང་རྩྭ་ཐང་མུའུ་ཁྲི5000ལ་ལྕགས་ར་བསྐོར་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ།

03གསོ་འདེབས་སོན་རྒྱུད་བཟང་སྤེལ་ལས་གཞི།

འབྲི་གཡག་གཞི་རྒྱུད་རྒྱུད་འཕེལ་ར་བ་དང་། བོད་ལུག་གསོ་འཕེལ་ར་བ། ཁུལ་ལྡན་རའི་གསོ་འཕེལ་ར་བ། བོད་ཕག་གསོ་འཕེལ་ར་བ། བོད་བྱའི་རྒྱུད་འཛིན་ར་བ་བཅས་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུ་དང་། ཞིང་ལས་ལོ་ཏོག་གི་མུག་སྐྱོབ་གྲབས་གསོག་སོན་མཛོད་དང་། གཞི་མའི་སོན་དང་མ་སོན་འདེབས་སྐྱོང་རྟེན་གཞི་སོགས་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུ། ཞིང་ཆེན་དང་པུའུ་ནས་མཉམ་སྐྲུན་བྱས་པའི་ནས་ཀྱི་སོན་རྒྱུ་ལེགས་བཅོས་དང་འབྲི་གཡག་གསོ་སྤེལ་བྱེད་པའི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་གཙོ་གནད་ཚོད་ལྟ་ཁང་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུ།

04འབྲུ་རིགས་ཉེན་མེད་ལས་གཞི།

འབྲུ་སྣུམ་བཀར་འཇུག་སྒྲིག་བཀོད་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུ་དང་། འཕྲལ་མྱུར་མཁོ་སྤྲོད་མ་ལག་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ། འབྲུ་རིགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཚད་ལེན་ལྟ་ཞིབ་བྱེད་ཤུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ།

ས་བཅད་གཉིས་པ། ཞིང་འབྲོག་ལས་རྩ་འཛུགས་ཅན་དུ་སྒྱུར་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུ།

ཐོན་སྐྱེད་གཉེར་སྐྱོང་བྱེད་པའི་ཞིང་འབྲོག་པའི་གཙོ་རྐང་གནས་བབ་ལ་བརྩི་འཇོག་དང་འགན་སྲུང་བྱ་རྒྱུ་དང་། ཞིང་འབྲོག་ལས་ཐོན་སྐྱེད་གཉེར་སྐྱོང་གི་གཙོ་རྐང་གསར་པ་གསོ་སྐྱོང་དང་སྟོབས་ཆེར་གཏོང་རྒྱུའི་ཐོག ཞིང་འབྲོག་པས་ཁྲིམས་ལྟར་བྱེད་སྟངས་སྣ་ཚོགས་སྤྱད་ནས་ས་ཞིང་དང་རྩྭ་ར་སོགས་ཐོན་སྐྱེད་གཙོ་རྒྱུ་དེ་འདེབས་གསོའི་དུད་ཁྱིམ་ཆེ་རིགས་དང་ཁྱིམ་ཚང་ཞིང་ར་སོགས་ལ་བརྒྱུད་བཤུག་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་ལྕག་དང་ཁྲིད་སྟོན་བྱས་ཏེ། གཞི་ཁྱོན་འོས་འཚམ་ཡོད་པའི་གཉེར་སྐྱོང་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུ། ཞིང་འབྲོག་ལས་ཀྱི་སྣེ་འདྲེན་ཁེ་ལས་དང་ཞིང་འབྲོག་པའི་ཆེད་ལས་མཉམ་གཉེར་དཔལ་འབྱོར་རྩ་འཛུགས་སྐྱོང་སྤེལ་ཤུགས་ཆེ་བྱ་རྒྱུ་དང་། ཚད་ལྡན་གྱི་སྒོ་ནས་དོ་དམ་དང་འཁོར་སྐྱོད་ལ་སྣེ་ཁྲིད་བྱ་རྒྱུ། “ཀུང་སི+མཉམ་ལས་རྩ་འཛུགས+ཞིང་འབྲོག་དུད་ཁྱིམ”དང་“ཀུང་སི+རྟེན་གཞི+ཞིང་འབྲོག་དུད་ཁྱིམ”སོགས་ཀྱི་བྱེད་སྟངས་སྤྱད་ནས་མངགས་ཉོའི་ཞིང་འབྲོག་ལས་གོང་འཕེལ་ཤུགས་ཆེ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། འགྱུར་རྟེན་སྤྲོད་པ་དང་། མ་རྐང་ཞུགས་ནས་ཐོབ་ཆ་བགོ་བ། ཁེ་བཟང་ཕྱིར་སློག་སོགས་ཀྱི་བྱེད་སྟངས་བརྒྱུད་ནས་རང་མོས་འདྲ་མཉམ་དང་། ཁེ་ཕན་མཉམ་སྤྱོད། ཉེན་ཁ་མཉམ་འཁུར་བཅས་ཀྱི་མཉམ་སྦྲེལ་ལམ་སྲོལ་འཛུགས་རྒྱུ།

ས་བཅད་གསུམ་པ། ཞིང་ཕྱུགས་ཐོན་རྫས་ཀྱི་འཁོར་རྒྱུག་མ་ལག་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ།

ཞིང་ཕྱུགས་ཐོན་རྫས་ཀྱི་བསྡུ་གསོག་སྒྲིག་བཀོད་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ཞིང་ཕྱུགས་ཐོན་རྫས་ཀྱི་འཁོར་རྒྱུག་ཁྲོམ་རའི་ཁྱབ་བཀོད་ལེགས་སྒྱུར་བྱས་ནས་ཞིང་ཕྱུགས་ཐོན་རྫས་ཀྱི་ཐོན་སྐྱེད་འཁོར་རྒྱུག་རྩ་འཛུགས་ཅན་དུ་གྱུར་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ཞིང་ཕྱུགས་ཐོན་རྫས་འཁོར་རྒྱུག་བྱེད་པའི་ཐོག་མའི་འགག་གནད་ཡག་པོ་འཛིན་རྒྱུ། གློག་རྡུལ་ཚོང་དོན་སྟེགས་བུ་དང་ཞིང་ཕྱུགས་ཐོན་རྫས་ཀྱི་འཁོར་རྒྱུག་ཕན་ཚུན་སྦྲེལ་མཐུད་མཉམ་འདྲེས་ཡོང་བར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ། མངགས་ཉོའི་ཐད་འཚོང་དང་རྒྱུད་འབྲེལ་སྐྱེལ་འདྲེན་སོགས་ཀྱི་འཁོར་རྒྱུག་བྱེད་ལམ་ཁྱབ་གདལ་ཧུར་ཐག་གཏོང་རྒྱུ། དྲ་ཐོག་གི་ཆ་འཕྲིན་ཐོན་ཁུངས་དང་། དྲ་ཕྱིའི་ཞིང་འབྲོག་ཆེད་ལས་རྩ་འཛུགས་དང་ཞིང་ཕྱུགས་ཐོན་རྫས་སྡེབ་འཚོང་ཁྲོམ་ར་སོགས་དངོས་གཞིའི་ཐོན་ཁུངས་སྒྲིལ་སྤྱོད་བྱས་ཏེ། ཞིང་ཕྱུགས་ཐོན་རྫས་སྐྱེལ་འདྲེན་དང་ཕྱོགས་བསྡུས་ཞབས་ཞུའི་མ་ལག་འཛུགས་རྒྱུ། ཞིང་ལས་ཐོན་རྫས་སོས་པ་འདྲེན་ལམ་བཤངས་ནས་ཞིང་ཕྱུགས་ཐོན་རྫས་གྲང་ཕྲེང་ཟོག་འདྲེན་བྱ་རྒྱུ་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུ། ག་སྦྱར་རོགས་སྐྱོར་གྱི་བཟང་ཆ་འདོན་སྤེལ་གྱིས་ཁྱད་ལྡན་ཞིང་ཕྱུགས་ཐོན་རྫས་ནང་སར་ཚོང་སྒྱུར་བྱེད་ལམ་རྒྱ་ཆེ་རུ་བཏང་ནས“ནང་སར་ཞིབ་འཇུག་གསར་སྤེལ་དང་། བོད་ནས་ཐོན་སྐྱེད། ལྗོངས་ཕྱི་རོལ་དུ་ཚོང་སྒྱུར”བཅས་མཉམ་སྦྲགས་བྱེད་སྟངས་འཚོལ་ཞིབ་བྱ་རྒྱུ། “འབྲུ་རིགས་ཉེན་མེད་ལས་གཞི”ལག་བསྟར་བྱས་ཏེ། དེང་རབས་ཀྱི་འབྲུ་རིགས་འཁོར་རྒྱུག་མ་ལག་བཙུགས་ནས་འབྲུ་རིགས་གཏན་འཇགས་ངང་མཁོ་སྤྲོད་བྱ་རྒྱུར་འགན་སྲུང་བྱ་རྒྱུ།

ས་བཅད་བཞི་པ། ཞིང་འབྲོག་ལས་སྤྱི་ཚོགས་ཅན་གྱི་ཞབས་ཞུའི་ཆུ་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུ།

ཞིང་འབྲོག་ལས་ཀྱི་ལག་རྩལ་ཁྱབ་གདལ་དང་། སྲོག་ཆགས་རྩི་ཤིང་གི་རིམས་འགོག ཞིང་ལས་ཐོན་རྫས་ཀྱི་སྤུས་ཚད་བདེ་འཇགས་ལྟ་ཞིབ་ཚད་འཇལ་དང་ལྟ་འདོམས་སོགས་གྲོང་གསེབ་ཞབས་ཞུའི་ཚན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཁྲོམ་རའི་རྣམ་པའི་འཁོར་སྐྱོད་བྱེད་ལམ་དྲངས་ཏེ་སྤྱི་ཕན་རང་བཞིན་གྱི་ཞབས་ཞུ་དང་ཚོང་གཉེར་རང་བཞིན་གྱི་ཞབས་ཞུ་ཕན་ཚུན་ཟུང་འབྲེལ་དང་། ཆེད་དམིགས་ཞབས་ཞུ་དང་ཕྱོགས་བསྡུས་ཞབས་ཞུ་ཕན་ཚུན་མཐུན་སྦྱོར་བྱེད་པའི་ཞིང་འབྲོག་ལས་ཀྱི་ཞབས་ཞུའི་མ་ལག་གསར་པ་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ཚན་རྩལ་དང་། ཞིང་འབྲོག ཆུ་བེད། ནགས་ལས། དབུལ་སྐྱོར། གནམ་གཤིས་ཞབས་ཞུ་བཅས་གཞི་གཅིག་ཏུ་འདུས་པའི་ཤང་གྲོང་ཞིང་འབྲོག་ཕྱོགས་བསྡུས་ཞབས་ཞུ་ལྟེ་གནས་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུ། ཞིང་འབྲོག་ཚན་རྩལ་ཆ་འཕྲིན་གྱི་ཐོན་ཁུངས་མཉམ་སྤྱོད་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ། ཞིང་ལས་མཁོ་ཆས་མཁོ་སྤྲོད་མ་ལག་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ། ཞིང་འབྲོག་པའི་མཉམ་ལས་ཁང་དང་། ཆེད་ལས་ཞབས་ཞུ་ཀུང་སི། ཆེད་ལས་ལག་རྩལ་མཐུན་ཚོགས། ཞིང་འབྲོག་པའི་ཉོ་ཚོང་བར་མི། ཞིང་འབྲེལ་ཁེ་ལས་སོགས་ཀྱིས་ཞིང་ལས་ཐོན་སྐྱེད་གཉེར་སྐྱོང་བྱེད་པར་སྟབས་བདེ་ལ་ཕྱོགས་མཐའ་ཀུན་གྱི་ཞབས་ཞུ་མཁོ་འདོན་བྱ་རྒྱུར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱ་རྒྱུ། ཞིང་འབྲོག་ཚན་རྩལ་གཤམ་སྤེལ་བྱེད་སྒོ་ཤུགས་ཆེ་རུ་བཏང་ནས་ཞིང་འབྲོག་ལས་ཀྱི་ཚན་རྩལ་གྲུབ་འབྲས་ཁྱབ་གདལ་བེད་སྤྱོད་གཏོང་རྒྱུའི་ཐོག ཞིང་འབྲོག་ལས་ཀྱི་ཚན་རྩལ་ཁྱབ་གདལ་གཏོང་ཚད་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། ཞིང་འབྲོག་པའི་ཚན་རྩལ་སྦྱོང་བརྡར་སྤེལ་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་སྟེ་ཆེད་ལས་ཞིང་འབྲོག་པ་གསར་པ་དང་ཞིང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་གོ་ཆོད་ཤེས་ལྡན་པ་གསོ་སྐྱོང་བྱ་རྒྱུ།

ས་བཅད་ལྔ་པ། དངུལ་རྩས“ཞིང་གསུམ”ལ་ཞབས་འདེགས་ཞུ་བའི་ཆུ་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུ།

ཞིང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་དངུལ་རྩའི་དྲ་ཚིགས་དང་ཞིང་སྐྱོར་དངུལ་ལེན་ས་ཚིགས་འཛུགས་སྐྲུན་ཇེ་མགྱོགས་སུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། མགྱོགས་ལ་སྤུས་དག་པོའི་ཞིང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་དངུལ་བཅོལ་ལེན་དང་གཏོང་སྤྲོད་ཞབས་ཞུ་འཐུས་ཚང་འཛུགས་པ་དང་། དངུལ་སྨར་མིན་པའི་གཏོང་སྤྲོད་ཡོ་བྱད་ཀྱི་རིགས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་སུ་གཏོང་རྒྱུ། དངུལ་རྩའི་ཚན་པ་མེད་པའི་ཤང་གྲོང་ལ་དངུལ་རྩའི་ཞབས་ཞུ་ཇེ་ལེགས་སུ་གཏོང་རྒྱུ། གྲོང་གསེབ་གྲོང་རྡལ་གྱི་དངུལ་ཁང་འཛུགས་རྒྱུར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱས་ཏེ་དངུལ་རྩའི་ཞབས་ཞུ་ཁྱོན་ཡོངས་སུ་ཁེབས་པ་བྱ་རྒྱུ། ཞིང་འབྲེལ་ཡིད་རྟོན་དངུལ་བུན་གཏོང་འཇོག་མང་དུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ཞིང་འབྲོག་པའི་དངུལ་བུན་ཡིད་རྟོན་ཁག་ཐེག་མ་ལག་རིམ་བཞིན་འཛུགས་རྒྱུ། ཞིང་འབྲེལ་ཁེ་ལས་ཀྱི་ཡིད་རྟོན་ཁག་ཐེག་བྱེད་ལམ་གསར་གཏོད་བྱ་རྒྱུ། མ་གནས་ཆུང་ལ་རྒྱུན་མཐུད་ཐུབ་པའི་ཞིང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་དངུལ་རྩའི་ཐོན་རྫས་ཞིབ་འཇུག་མཁོ་སྤྲོད་བྱས་ནས་ཞིང་འབྲོག་ལས་དང་ཞིང་འབྲོག་མང་ཚོགས་ལ་དངུལ་བུན་གཏོང་ཚད་མང་དུ་གཏོང་རྒྱུ། ཞིང་འབྲེལ་འགན་བཅོལ་ལས་སྒོ་བརྟན་པོའི་ངང་གོང་འཕེལ་བཏང་ནས་གནོད་འཚེ་ཚབས་ཆེན་གྱི་འགན་བཅོལ་དང་ཞིང་ལས་ཀྱི་འགན་བཅོལ་བསྐྱར་མ་སྤེལ་རྒྱུ་དང་གསར་དར་གྱི་ཞིང་འབྲོག་ལས་གཉེར་སྐྱོང་གཙོ་རྐང་གི་དགོས་མཁོ་དང་འཚམ་པའི་འགན་བཅོལ་གྱི་རིགས་གསར་པ་བཟོ་རྒྱུ། ཆ་རྐྱེན་འཛོམས་པའི་དངུལ་རྩའི་ཚན་པས“ཞིང་གསུམ”དངུལ་རྩའི་དངུལ་བུན་གཏོང་རྒྱུར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱ་རྒྱུ།

ལེའུ་ཉེར་གཅིག་པ། དགེ་སྟོབས་ཆེ་བའི་ཐོན་ལས་གཉིས་པ་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུ།

གནད་ཆེ་དམ་འཛིན་དང་གནད་མེད་ཟུར་འཇོག་བྱ་རྒྱུ་མཐའ་འཁྱོངས་ཀྱིས་དགེ་སྟོབས་མངོན་གསལ་དོད་པ་དང་། ཁྲོམ་རའི་མདུན་ལམ་བཟང་བ། སྲིད་ཇུས་ཀྱི་ཁྲིད་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་བཅས་ཀྱི་ཐོན་ལས་རྒྱ་སྟོབས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ཐོན་ཁུངས་ཀྱི་ལེགས་ཆ་དེ་དཔལ་འབྱོར་གྱི་ལེགས་ཆར་གང་མགྱོགས་བསྒྱུར་ནས་རང་ངོས་གོང་འཕེལ་འགྲོ་ནུས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ།

ས་བཅད་དང་པོ། ནུས་རྒྱུ་གཙང་མའི་རྟེན་གཞི་འཛུགས་སྐྲུན་གང་མགྱོགས་བྱ་རྒྱུ།

དེ་ཡང་བོད་ཤར་རྒྱུད་ཀྱི“གཙང་གསུམ”རྒྱུག་ཁུལ་སོགས་ཀྱི་ཆུ་གློག་ཐོན་ཁུངས་ཐོན་འབྱེད་གང་མགྱོགས་བྱེད་དགོས་ཤིང་། འབྲི་ཆུའི་སོལ་བ་ལུང་དང་། རྫ་ཆུའི་རོང་སྨད། རྒྱལ་མོ་རྔུལ་ཆུའི་གསུང་མདའ་སོགས་ཀྱི་ཆུ་ཤུགས་གློག་ཁང་སྐྲུན་འགོ་འཛུགས་པ་དང་། སྐས་རིམ་གློག་ཁང་གསར་སྤེལ་གང་མགྱོགས་བྱས་ནས་རྒྱག་མུས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཏོང་ཆུ་ཤུགས་གློག་ཁང་གི་གཞི་ཁྱོན་ཆན་ཝ་ཁྲི1300ལས་བརྒལ་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ། ཉི་ནུས་དྲ་སྦྲེལ་འོད་ཤུགས་གློག་ཁང་གི་གློག་འདོན་གཞི་ཁྱོན་ཆན་ཝ་ཁྲི100ཡན་ཟིན་པ་བྱ་རྒྱུ་དང་། ཉི་ནུས་འོད་ཤུགས་གློག་ཁང་གི་འཆར་འགོད་འཛུགས་སྐྲུན་གློག་འདོན་གཞི་ཁྱོན་ཆན་ཝ་ཁྲི1000ཟིན་ཐུབ་པའི་བརྩོན་ལེན་བྱ་རྒྱུ། ཁྲོན་བོད་དྲ་སྦྲེལ་ལས་གྲྭ་གང་མགྱོགས་བསྐྲུན་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ། བོད་གློག་ཕྱིར་ཁྲིད་བྱེད་ལམ་གང་མགྱོགས་འཆར་འགོད་དང་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུ། བོད་ལྗོངས་དང་། སི་ཁྲོན། ཁྲུང་ཆིང་བཅས་ཞིང(ལྗོངས)གསུམ་ལ་ཁེབས་པའི་ལྷོ་ནུབ་གློག་དྲ་བཟོ་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ནུས་རྒྱུ་གཙང་མ་གཞི་ཁྱོན་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་ཕྱིར་གཏོང་ཐུབ་པ་བྱས་ནས“ནུབ་གློག་ཤར་ཁྲིད”ཀྱི་འཕྲོ་སྐྱོང་རྟེན་གཞི་ཐོག་མའི་ཆ་ནས་བསྐྲུན་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ།

ས་བཅད་གཉིས་པ། རང་བྱུང་འཐུང་ཆུའི་ཐོན་ལས་སྐྱོང་སྤེལ་སྟོབས་ཆེར་གཏོང་རྒྱུ།

རང་བྱུང་འཐུང་ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་ཚད་ཞིབ་གང་མགྱོགས་དང་ཐོན་ལས་ཁྱབ་བཀོད་ལུགས་མཐུན་བྱས་ནས་ཕོན་ཆེ་སྤུས་དག་གི་རང་བྱུང་འཐུང་ཆུའི་གཙོ་གནད་གསར་སྤེལ་རྣམ་གྲངས་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱ་རྒྱུ། ལྗོངས་ནང་ཁོངས་ཀྱི་རང་བྱུང་འཐུང་ཆུའི་ཁེ་ལས་སྒྲིལ་བཅོས་དང་སྐྱོང་སྤེལ་སྟོབས་ཆེར་གཏོང་རྒྱུ། ལྗོངས་ཕྱི་ནང་གི་ཁེ་ལས་དང་ལྷག་པར་དུ་ཀྲུང་དབྱང་ཁེ་ལས་དང་ཁེ་ལས་ཆེ་རིགས་ཉོ་སྒྲིལ་དང་། སྒྲིལ་བཅོས། བསྐྱར་སྒྲིག་སོགས་བྱས་ནས་ཁེ་ལས་ཚོགས་པ་ཆེ་གྲས་འཛུགས་རྒྱུར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱ་རྒྱུ། རང་བྱུང་འཐུང་ཆུའི་ཐོན་ནུས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། སྤུས་དག་ཉེན་མེད་དང་རྟགས་ལེགས་གོང་འཕེལ་གཏོང་བའི་འཐབ་ཇུས་མཐའ་འཁྱོངས་བྱས་ཏེ། རང་བྱུང་འཐུང་ཆུ་ཐོན་སྐྱེད་བྱེད་པའི་བཟོ་རྩལ་སྒྲིག་ཆས་དང་། སྤུས་དག་ཉེན་མེད། ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ། ཉེན་མེད་ཐོན་སྐྱེད་སོགས་ཀྱི་ཚད་ལྡན་མ་ལག་བཟོས་ཏེ་ཐོན་རྫས་ཀྱི་བརྒྱུད་རིམ་ཧྲིལ་པོའི་སྤུས་ཚད་ལ་ལྟ་སྡོམ་བྱ་རྒྱུ། ཁེ་ལས་ཀྱི་ལག་རྩལ་སྒྱུར་བཀོད་དང་སྒྲིག་ཆས་གསར་བརྗེས་བྱེད་ཤུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ཐོན་རྫས་ཞིབ་བཟོ་ཇུས་འགོད་དང་། ཕྱི་ཐུམ་རྒྱུ་ཆ་བཟོ་སྐྲུན། ཟོག་འདྲེན་བཀར་འཇོག བརྡ་ཁྱབ་དྲིལ་བསྒྲགས་སོགས་མཐུན་སྦྱོར་གོང་འཕེལ་ཡོང་བར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱ་རྒྱུ། ཁེ་ལས་ཀྱིས་ཁྲོམ་རའི་ཚོང་གཉེར་དྲ་རྒྱའི་མ་ལག་བསྐྲུན་རྒྱུར་ཁྲིད་སྟོན་བྱས་ཐོག སྤུས་ཚད་རྩེ་གྲ་དང་། སྐད་གྲགས་ཆོད་པ། བྲིན་ཁ་རྒྱུག་པ་བཅས་ཀྱི“བོད་ཀྱི་ཆུ་བཟང”གི་རྟགས་ལེགས་གཏོད་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ།

ས་བཅད་གསུམ་པ། མི་རིགས་ཀྱི་ལག་ཤེས་བཟོ་ལས་སྒྱུར་བཀོད་དང་ཆུ་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུ།

མི་རིགས་ཀྱི་ལག་ཤེས་བཟོ་ལས་དང་། ཡུལ་སྐོར་ལས་རིགས། རིག་གནས་ཐོན་ལས་བཅས་མཉམ་འདྲེས་གོང་འཕེལ་བཏང་ནས་སྲོལ་རྒྱུན་དང་དེང་རབས་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་མི་རིགས་ལག་ཤེས་བཟོ་ལས་ཀྱི་གོང་འཕེལ་ལམ་བུར་བསྐྱོད་རྒྱུ། ས་ཆ་སོ་སོའི་སྲོལ་རྒྱུན་ལག་རྩལ་གྱི་ལེགས་ཆ་འདོན་སྤེལ་དང་འཛད་སྤྱོད་ཀྱི་དགོས་མཁོ་དང་འཚམ་པ་བྱས་ནས་ཐང་ག་དང་། བོད་སྤོས། བོད་རུམ། ལྕགས་ཆས་བཟོ་སྣོན་སོགས་མི་རིགས་ལག་ཤེས་བཟོ་ལས་གོང་འཕེལ་ཤུགས་ཆེ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ཁེ་ལས་དང་ལག་ཤེས་བཟོ་ལས་གཉེར་མཁན་གྱིས་ལག་རྩལ་སྒྱུར་བཀོད་བྱེད་པར་སྐུལ་ལྕག་བཏང་ཐོག རྩིས་འཁོར་གྱིས་གཞོགས་འདེགས་ཇུས་འགོད་དང་། ཚོས་གཞི་སྒྲིག་བཟོ། ཚོས་པར་རྒྱག་པ་སོགས་ཀྱི་སྔོན་ཐོན་ལག་རྩལ་སྤྱད་དེ་བཟོ་རྩལ་སྒྲིག་ཆས་དང་། ཐོན་རྫས་ཀྱི་ཇུས་འགོད། ནུས་འབྲས། ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ་བཅས་ཀྱི་ཆུ་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། ལག་ཤེས་ཐོན་རྫས་ཀྱི་ལག་རྩལ་ཚད་གཞི་བཟོ་བ་དང་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་ནས་ལག་ཤེས་ཐོན་རྫས་ཀྱི་ཁྲོམ་ར་ཚད་ལྡན་དུ་གཏོང་རྒྱུ། ལག་ཤེས་བཟོ་ལས་པའི་རྒྱུན་འཛིན་དཔུང་ཁག་ཁག་ཅིག་ཤེས་རྟོགས་དང་གསོ་སྐྱོང་བྱ་རྒྱུ་དང་། མི་རིགས་ལག་ཤེས་བཟོ་ལས་མཁས་པས་རྒྱལ་ཁབ་རིམ་པའི་བཟོ་རྩལ་དང་མཛེས་རྩལ་མཁས་པའི་གྲས་སུ་རེ་ཞུ་ཧུར་ཐག་བྱ་རྒྱུ་དང་། རང་སྐྱོང་ལྗོངས་རིམ་པའི་བཟོ་རྩལ་དང་མཛེས་རྩལ་མཁས་དབང་དཔྱད་འདེམས་ཀྱི་བྱེད་སྒོ་སྤེལ་རྒྱུ།

ས་བཅད་བཞི་པ། གསར་གཏོད་ལ་བརྟེན་ནས་བོད་སྨན་ཐོན་ལས་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུ།

རྒྱུན་འཛིན་དང་གསར་གཏོད་གལ་ཆེ་མཉམ་འཛིན་བྱ་རྒྱུ་མཐའ་འཁྱོངས་དང་། རྨང་གཞིའི་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་ཤུགས་ཆེ་རུ་བཏང་ནས་རྒྱལ་ཁབ་རིམ་པའི་བོད་སྨན་གྱི་ཞིབ་འཇུག་གསར་སྤེལ་ལྟེ་གནས་སོགས་གསར་གཏོད་ལས་སྟེགས་འཛུགས་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ་དང་། བོད་སྨན་གྱི་སྨན་ལུགས་ནད་ཐོག་ཞིབ་འཇུག་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་སྟེ་བོད་སྨན་ནད་ཐོག་བེད་སྤྱོད་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ། བོད་སྨན་ཐོན་ལས་ཀྱི་ཤེས་རྩལ་འཛོམས་པའི་མི་སྣ་གསོ་སྐྱོང་བྱེད་ཤུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། བོད་སྨན་སྨན་པའི་འོས་ཐོབ་ཡིག་རྒྱུགས་ཀྱི་ལམ་ལུགས་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་དོན་འཁྱོལ་བྱ་རྒྱུ། བོད་སྨན་གྱི་ཚད་གཞིའི་མ་ལག་དང་ཞིབ་དཔྱད་ཚད་འཇལ་མ་ལག་འཐུས་ཚང་དུ་བཏང་ཐོག པར་གཞི་གསར་པའི་སྨན་རྫས་ཐོན་སྐྱེད་སྤུས་ཚད་དོ་དམ་ཚད་གཞི(GMP)ལག་བསྟར་ནན་པོ་བྱ་རྒྱུ། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་གཞི་རྩའི་སྨན་རྫས་དཀར་ཆག་ནང་བོད་སྨན་གྱི་རིགས་སྣ་དང་གྲངས་འབོར་མང་དུ་གཏོང་རྒྱུ། བོད་སྨན་གྱི་སྨན་རྒྱུའི་ཐོན་ཁུངས་སྲུང་སྐྱོབ་མ་ལག་བཟོས་ནས་བོད་སྨན་སྨན་རྒྱུ་འདེབས་འཛུགས་དང་བཟོ་སྣོན་བྱེད་པའི་ལག་རྩལ་སྐྱོང་སྤེལ་དང་རྒྱུན་འཛིན་བྱ་རྒྱུ། སྟོངས་ཉེའི་བོད་སྨན་སྨན་རྒྱུའི་དེང་རབས་ཀྱི་གསོ་སྤེལ་ལག་རྩལ་འགག་སྒྲོལ་བྱེད་ཤུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། ཕོན་ཆེའི་སྨན་རྒྱུ་དང་། སྨན་རྒྱུ་དཀོན་རིགས། སྟོངས་ཉེའི་བོད་སྨན་སྨན་རྒྱུ་བཅས་ཀྱི་གསོ་སྤེལ་ཐོན་སྐྱེད་རྟེན་གཞི་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུ། བོད་སྨན་ཁེ་ལས་ཟླ་སྒྲིལ་དང་། བསྐྱར་སྒྲིག མཉམ་འབྲེལ་བཅས་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་ལྕག་བཏང་ཐོག དེང་རབས་ཀྱི་ཚོང་གཉེར་ཐབས་རྣམ་ནང་འདྲེན་བྱས་ནས་བོད་སྨན་གྱི་དེང་རབས་ཐོན་སྐྱེད་ལག་རྩལ་གོང་འཕེལ་ཧུར་ཐག་གཏོང་རྒྱུ། བོད་སྨན་འདུལ་སྦྱོང་ཚད་ལྡན་དང་། གཞི་ཁྱོན་ཅན། ཞིབ་ལས་ཅན་བཅས་ཡོང་བར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ལྗོངས་ཕྱི་ནང་གི་ཁྲོམ་ར་གསར་སྤེལ་བྱ་རྒྱུ། བོད་སྨན་གྱི་གྲགས་རྟགས་གཏོད་རྒྱུ།

ས་བཅད་ལྔ་པ། ཨར་སྐྲུན་རྒྱུ་ཆ་གསར་པ་དང་གཏེར་ལས་གོ་རིམ་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུ།

རྨང་གཞིའི་ས་གཤིས་དང་གཏེར་ལས་རྩད་ཞིབ་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་སྟེ་གལ་ཆེའི་འཐབ་ཇུས་ཐོན་ཁུངས་གྲབས་གསོག་རྟེན་གཞི་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུ་དང་། གཏེར་ལས་གསར་སྤེལ་གྱི་ལྡོག་ཕྱོགས་གསལ་ཐོའི་ལམ་ལུགས་དོན་འཁྱོལ་བྱ་རྒྱུ། ལེགས་ཆ་ཆེ་བའི་གཏེར་ལས་ལུགས་མཐུན་དང་གོ་རིམ་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ཚྭ་མཚོའི་ཐོན་ཁུངས་ཕྱོགས་བསྡུས་གསར་སྤེལ་དང་བེད་སྤྱོད་ཇེ་མགྱོགས་སུ་བཏང་ནས་འབྱུང་འཕྲོད་དང་། ཉེན་མེད། ཞི་མཐུན་བཅས་ཀྱི་གཏེར་ཁ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུ། འབྱུང་འཕྲོད་ཨར་སྐྲུན་རྒྱུ་ཆའི་ལས་རིགས་གོང་འཕེལ་ཧུར་ཐག་གཏོང་དགོས་ཤིང་། གྱང་རྩིག་རྒྱུ་ཆ་གསར་པ་བེད་སྤྱོད་དཔེ་སྟོན་བྱ་རྒྱུར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱ་རྒྱུ། ཐོན་ནུས་ཐད་མཛུབ་ཁྲིད་བྱེད་ཤུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ཐོན་སྐྱེད་བཟོ་རྩལ་རྗེས་ལུས་ཅན་གྲལ་ཕུད་གཏོང་རྒྱུ། སྐམ་བསྲེག་ཨར་འདམ་གསར་པ་གོང་འཕེལ་ཤུགས་ཆེ་གཏོང་རྒྱུ། ཨར་སྐྲུན་ལས་རིགས་ཕྱོགས་བསྒྱུར་རིམ་སྤར་བྱས་ཐོག ལས་གྲྭའི་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་སྤྱི་ཡོངས་འགན་གཙང་ལམ་ལུགས་ཁྱབ་སྤེལ་ཤུགས་ཆེ་བཏང་ནས་རྒྱལ་ནང་གི་ཨར་སྐྲུན་ཁེ་ལས་ཆེ་གྲས་དང་མ་རྩ་མཉམ་འཇོག་དང་། མཉམ་ལས། མཉམ་གཉེར་བཅས་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་ལྕག་གཏོང་རྒྱུ། ཨར་སྐྲུན་ཁེ་ལས་ཀྱི་སྟོབས་ཤུགས་དང་འགྲན་རྩོད་ནུས་པ་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུ།

ལེའུ་ཉེར་གཉིས་པ། ཞབས་ཞུའི་ལས་རིགས་གོང་འཕེལ་ཤུགས་ཆེ་གཏོང་རྒྱུ།

ཡུལ་སྐོར་ལས་རིགས་དེ་དཔལ་འབྱོར་གོང་འཕེལ་གཏོང་བའི་གཙོ་ཁྲིད་ཐོན་ལས་ཞིག་ཏུ་སྐྱོང་སྤེལ་བྱས་ནས་ཡུལ་སྐོར་ལས་རིགས་ཀྱི་སྐུལ་ཁྲིད་ནུས་པ་འདོན་སྤེལ་བྱ་རྒྱུ། རིག་གནས་དང་། དངུལ་རྩ། ཚོང་དོན་ཟོག་འགྲེམས་ལས་རིགས་གོང་འཕེལ་ཧུར་ཐག་བཏང་ནས་འཚོ་བའི་ཞབས་ཞུའི་ལས་རིགས་སྟབས་བདེ་ཅན་དང་སྤུས་དག་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་བྱས་ཐོག་ཐོན་སྐྱེད་རང་བཞིན་གྱི་ཞབས་ཞུའི་ལས་རིགས་ཐོག་ནས་ཐོན་ལས་དང་པོ་དང་གཉིས་པར་འདེགས་སྐྱོར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ཤུགས་ཆེར་བཏང་ནས་ཞབས་ཞུའི་ལས་རིགས་སྤུས་ཀ་དག་ཅིང་ཕན་ནུས་ཆེ་བའི་ངང་དབྱར་མཚོ་རྒྱས་པ་ལྟར་གོང་འཕེལ་འགྲོ་བར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ།

ས་བཅད་དང་པོ། ཡུལ་སྐོར་ལས་རིགས་རྒྱ་སྟོབས་ཆེ་རུ་གཏོང་བ་དང་སྤུས་ཀ་ལེགས་སུ་གཏོང་རྒྱུ།

“ཁྱད་ལྡན་དང་། རྩེ་སོན། སྤུས་དག”བཅས་ཀྱི་ཕྱོགས་སྟོན་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱས་ཏེ་ཁྱད་ལྡན་འབུར་ཐོན་དང་། བྱེད་ནུས་ཆ་ཚང་བ། རྒྱལ་སྤྱིའི་ཚད་གཞི་ལྡན་པ། མཉམ་འདྲེས་གོང་འཕེལ་བཅས་ཀྱི“ཡུལ་སྐོར་ཕྱོགས་སྒྱུར་རིམ་སྤོར”ལས་གཞི་ལག་བསྟར་ཤུགས་ཆེ་བྱས་ཏེ། ཡུལ་སྐོར་ལས་རིགས་དེ་གྲངས་ཚད་མང་གཏོང་ནས་སྤུས་ཚད་དང་ཕན་འབྲས་ལ་ཕྱོགས་སྒྱུར་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་སྤེལ་བཏང་ནས་འཛམ་གླིང་ཡུལ་སྐོར་གྱི་དམིགས་ས་གལ་ཆེན་ཞིག་སྐྲུན་རྒྱུ། ཡུལ་སྐོར་རིག་གནས་ཐོན་ཁུངས་སྔོག་འདོན་བྱས་ཏེ་ཆ་རྐྱེན་ཡོད་པའི་ཡུལ་སྐོར་གནས་ལྗོངས་སྐྲུན་རྒྱུ་དང་། ནགས་ཚལ་དང་རླན་ས་སོགས་འབྱུང་ཁམས་ཡུལ་སྐོར་གོང་འཕེལ་ཧུར་ཐག་གཏོང་རྒྱུ། གྲོང་གསེབ་ཡུལ་སྐོར་གོང་འཕེལ་ལ་རོགས་སྐྱོར་བྱས་ནས་ཡུལ་སྐོར་འགྲོ་ལམ་ཡག་ཤོས་གཏོད་རྒྱུ་དང་སྙན་གྲགས་ཆེ་བའི་ཡུལ་སྐོར་གྲགས་རྟགས་བཟོ་རྒྱུ། ཡུལ་སྐོར་གྱི་སྤྱི་པའི་ཞབས་ཞུའི་སྒྲིག་བཀོད་འཛུགས་སྐྲུན་གང་མགྱོགས་བྱས་ཏེ་ཡུལ་སྐོར་ཆ་འཕྲིན་ཅན་དུ་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། “ཤར་གཏོང་ལྔ་དང་ཡོད་པ་གཉིས”ཀྱི་ལས་གྲྭ་ལག་བསྟར་བྱས་ཏེ་ཡུལ་སྐོར་འགྲིམ་འགྲུལ་དྲ་རྒྱ་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་ནས་འགོག་རྐྱེན་མེད་པའི་ཡུལ་སྐོར་ཁུལ་གཏོད་རྒྱུ། རྒྱལ་སྤྱིའི་ཡུལ་སྐོར་ཁྲོམ་རའི་ཞབས་ཞུའི་ཚད་གཞི་དང་འབྲེལ་མཐུད་བྱས་ཏེ་རྒྱལ་སྤྱིའི་འགྲོ་སྲོལ་དང་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་མཐུད་ཐུབ་པའི་ཡུལ་སྐོར་ཞབས་ཞུའི་ཚད་གཞི་དང་ཡུལ་སྐོར་ཁྲིམས་སྲོལ་གང་མགྱོགས་བཟོས་ནས་ཡུལ་སྐོར་གྱི་འཛད་སྤྱོད་ཁོར་ཡུག་ལེགས་སུ་གཏོང་རྒྱུ། ཡུལ་སྐོར་བདེ་འཇགས་ཉེན་བརྡ་དང་། ཡུལ་སྐོར་གྱི་འཕྲལ་སྡོམ་རོགས་སྐྱོབ། སྨན་བཅོས་སྐྱོབ་རོགས་སོགས་བདེ་འཇགས་འགན་སྲུང་མ་ལག་ཚགས་ཚུད་དུ་གཏོང་རྒྱུ། ཡུལ་སྐོར་ཆེ་མོའི་ལྟ་བ་བཙུགས་ནས་ཆ་ལག་ཚང་བའི“ཟ་སྡོད་འགྲོ་གསུམ་དང་། ཡུལ་སྐོར། ཉོ་སྒྲུབ། སྤྲོ་གསེང”བཅས་གཙོ་རྒྱུའི་མ་ལག་འཛུགས་རྒྱུ་དང་། ཡུལ་སྐོར་ལས་རིགས་དང་ཐོན་ལས་གཞན་དག་མཉམ་འདྲེས་ཐོག་གོང་འཕེལ་བཏང་ནས་ཡུལ་སྐོར་བ་སྣེ་ལེན་བྱེད་ཚད་མི་ཐེངས་གྲངས་ཁྲི་3000བརྩོན་ལེན་བྱ་རྒྱུ།

ས་བཅད་གཉིས་པ། རིག་གནས་ཐོན་ལས་གོང་འཕེལ་ཤུགས་ཆེ་གཏོང་རྒྱུ།

ཁྱད་ལྡན་ཅན་དང་དབྱེ་བ་ཅན་མཐའ་འཁྱོངས་ཀྱིས་ས་གནས་ཁག་གིས་སོ་སོའི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་རིག་གནས་ཐོན་ལས་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱས་ནས་གྲུབ་ཆ་ལུགས་མཐུན་དང་། སྣ་ཁ་འཛོམས་པ། འགྲན་ཤུགས་ཆེ་བའི་ཁྱད་ལྡན་རིག་གནས་ཐོན་ལས་མ་ལག་འཛུགས་སྤེལ་ཤུགས་ཆེ་བྱ་རྒྱུ། རིག་གནས་ཐོན་ལས་དེ་ཡུལ་སྐོར་དང་། ལུས་རྩལ། ཨར་སྐྲུན། མི་རིགས་ལག་ཤེས་བཟོ་ལས་སོགས་དང་མཉམ་འདྲེས་ཐོག་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་བཏང་ནས་རིགས་མི་འདྲ་བའི་ཐོན་ལས་ཐོན་རྫས་ཁྲོད་ཀྱི་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་གཞི་རྒྱུ་ཟབ་སྤེལ་བྱ་རྒྱུ། དེང་རབས་ཚན་རྩལ་སྤྱོད་རྒྱུར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱས་ཏེ“མཉམ་སྦྲེལ་དྲ་རྒྱ་+བོད་ཀྱི་རིག་གནས”ལས་གཞི་ལག་བསྟར་བྱས་ནས་སྲོལ་རྒྱུན་རིག་གནས་ཐོན་ལས་གསར་གཏོད་ལ་སྐུལ་སྤེལ་གང་མགྱོགས་བྱ་རྒྱུ་དང་། རིག་གནས་ཐོན་རྫས་ཀྱི་བློ་གསར་ཇུས་འགོད་དང་གྲངས་འཛིན་སྒྲིག་བཟོ་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ། ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི“ཁྱད”“གསར”“ལེགས”གསུམ་གྱི་རིག་གནས་ཐོན་རྫས་གསར་གཏོད་བྱ་རྒྱུ། ཀོ་ཕིག་དང་། རྩེད་མོ། དྲ་རྒྱའི་རིག་གནས་སོགས་གསར་དར་རིག་གནས་ལས་རྣམ་འཛུགས་སྐྱོང་བྱ་རྒྱུ། རིག་གནས་ཁྲོམ་རའི་གཙོ་རྐང་འཛུགས་སྐྱོང་དང་རིག་གནས་ཀྱི་སྒྲིག་སྲོལ་བསྒྱུར་བཅོས་གཏིང་ཟབ་བྱས་ཏེ་རིག་གནས་ཁེ་ལས་མ་འཇོག་གི་གཙོ་རྐང་སྣ་མང་ཅན་དུ་འགྱུར་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ་དང་། རིག་གནས་ཐོན་ལས་ལས་རིགས་ཀྱི་རྩ་འཛུགས་འཛུགས་པ་དང་ཚགས་ཚུད་དུ་བཏང་ནས་རིག་གནས་ཀྱི་སྣེ་འདྲེན་ཁེ་ལས་གོང་འཕེལ་སྟོབས་ཆེར་གཏོང་རྒྱུ། རིག་གནས་ཀྱི་འཛད་སྤྱོད་བྱེད་རྒྱ་ཆེ་རུ་གཏོང་བ་དང་སྣེ་ཁྲིད་བྱས་ཏེ་དུས་ཆེན་གུང་གསེང་དང་དུས་ཆེན་བྱེད་སྒོའི་རིག་གནས་ཀྱི་དོན་སྤྱི་སྔོག་འདོན་གྱིས་རིག་གནས་འཛད་སྤྱོད་ཀྱི་རྣམ་པ་གསར་པ་ཡག་པོ་སྤེལ་རྒྱུ། རིག་གནས་ཐོན་ལས“ཕྱིར་སྐྱོད”བྱེད་ཤུགས་ཆེ་རུ་བཏང་ཐོག ཁྱད་ལྡན་རིག་གནས་ཐོན་རྫས་ཀྱི་གྲགས་རྟགས་ཁས་ལེན་དཔང་འདོན་དང་འགྲེམས་བསྒྲགས་ལམ་སྲོལ་བཟོས་ནས་ཁྱད་ལྡན་རིག་གནས་ཐོན་རྫས་ཚོང་གཉེར་མ་ལག་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ་དང་། ལྗོངས་ནང་ཁུལ་གྱི་རིག་གནས་ཁེ་ལས་བྱ་གཞག་ཚན་པ་དང་ནང་སའི་རིག་གནས་ཁེ་ལས་ཆེ་རིགས་མཉམ་ལས་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་མ་བཏང་སྟེ་རང་ལྗོངས་ཀྱི་ཁྱད་ལྡན་རིག་གནས་ཐོན་རྫས་ཁྲོམ་ར་རྒྱ་སྐྱེད་གཏོང་རྒྱུ། རིག་གནས་ཐོན་ལས་རྟེན་གཞིའི་སྒྲིག་བཀོད་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་ནས་རིག་གནས་ཐོན་ལས་ཁྱབ་བཀོད་ལེགས་སྒྱུར་གྱིས་བོད་ཆཱང་དབྱི་གསུམ་གྱི་རིག་གནས་ཐོན་ལས་བར་ཁྱམས་ཧུར་ཐག་སྐྲུན་རྒྱུ།

ས་བཅད་གསུམ་པ། དངུལ་རྩའི་ཞབས་ཞུའི་ལས་རིགས་གོང་འཕེལ་ཧུར་ཐག་གཏོང་རྒྱུ།

རྒྱལ་ཁབ་ཀྱིས་བོད་ལ་གཟིགས་སྐྱོང་བྱེད་པའི་དངུལ་རྩའི་སྲིད་ཇུས་དོན་འཁྱོལ་ཧུར་ཐག་བྱ་རྒྱུ། དངུལ་རྩའི་ལས་ཁུངས་དང་ཆ་རྐྱེན་འཛོམས་པའི་ཁེ་ལས་ཀྱིས་བོད་དུ་དངུལ་རྩའི་ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ལས་ཁུངས་འཛུགས་པའམ་ཡང་ན་དངུལ་ཁང་དང་། དངུལ་འཛིན། འགན་བཅོལ། ཐེབས་རྩ། མ་དངུལ་བསྡུ་རྒྱུག་ཁག་ཐེག དངུལ་རྩའི་བོགས་གཏོང་ཀུང་སི་སོགས་རིགས་མི་འདྲ་བའི་དངུལ་རྩའི་ལས་ཁུངས་འཛུགས་འགོ་རྩོམ་རྒྱུ། བོད་ལྗོངས་དངུལ་ཁང་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱས་ཏེ་ལྗོངས་ཕྱིར་ཡན་ལག་ཉིང་ལག་ལས་ཁུངས་འཛུགས་པ་དང་། རྒྱུ་ནོར་འགན་བཅོལ་དང་ལུས་རྟེན་འགན་བཅོལ་གྱི་ས་གནས་རང་བཞིན་གྱི་ཁྲིམས་ཚན་ལས་ཁུངས་འཛུགས་པ། འབོར་ཆུང་དངུལ་བུན་ཀུང་སི་དང་། ཁག་ཐེག་ཀུང་སི། གཏའ་འཇོག་ཁང་། དེ་བཞིན་སྒེར་སློང་རྐང་དབང་ཀུང་སི་སོགས་དངུལ་རྩའི་ལས་ཁུངས་བརྟན་པོའི་ངང་གོང་འཕེལ་གཏོང་བ་བཅས་བྱ་རྒྱུ། ཕྱོགས་གསུམ་པའི་གཏོང་སྤྲོད་དང་མཉམ་སྦྲེལ་དྲ་བའི་དངུལ་རྩ་སོགས་ལས་རྣམ་གསར་པ་གོང་འཕེལ་ཧུར་ཐག་བཏང་ནས་དངུལ་རྩའི་ཐོན་རྫས་དང་ཞབས་ཞུ་སྒྲུབ་སྟངས་གསར་གཏོད་བྱ་རྒྱུ་དང་། འབྱུང་འཕྲོད་དཔལ་འབྱོར་དང་། ཚན་རྩལ་གསར་གཏོད། ཁེ་ལས་འབྲིང་ཆུང་ཕྲན་ཚེགས་གསུམ། དབུལ་ཕོངས་ས་ཁུལ་བཅས་ལ་དངུལ་རྩའི་ཞབས་ཞུ་སྒྲུབ་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ།

ཆེད་སྒྲོམ་15པ། ཡུལ་སྐོར་ལས་རིགས་ཀྱི་ལས་འགན་གཙོ་བོ།  

01ཡུལ་སྐོར་འགྲོ་ལམ་ཡག་ཤོས།

ཤར་རྒྱུད་སྐོར་ལམ་དང་། ནུབ་རྒྱུད་སྐོར་ལམ། ལྷོ་རྒྱུད་སྐོར་ལམ། བྱང་རྒྱུད་སྐོར་ལམ་སོགས་ཡུལ་སྐོར་སྐོར་ལམ་ཡག་ཤོས། ཇ་རྟ་འཚོང་འགྲུལ་གནའ་ལམ། ཐང་བོད་གནའ་ལམ། ཤིན་བོད་ཡུལ་སྐོར་རིག་གནས་བར་ཁྱམས་སོགས་ཡུལ་སྐོར་གྱི་ཁྱམས་རིང་།

02གཙོ་གནད་ཡུལ་སྐོར་ཁུལ་ཁོངས།

ལྷ་ས་རྒྱལ་སྤྱིའི་རིག་གནས་ཡུལ་སྐོར་གྲོང་ཁྱེར་དང་། ཉིང་ཁྲི་རྒྱལ་སྤྱིའི་འབྱུང་ཁམས་ཡུལ་སྐོར་ཁུལ། གངས་ཏི་སིའི་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཡུལ་སྐོར་མཉམ་ལས་ཁུལ། ཇོ་རིའི་འབྱུང་ཁམས་རིག་གནས་ཡུལ་སྐོར་ཁུལ་དང་། ཡར་ཀླུང་རིག་གནས་ཡུལ་སྐོར་ཁུལ། ཁམས་པའི་རིག་གནས་ཡུལ་སྐོར་ཁུལ། བྱང་ཐང་རྩྭ་ཐང་ཡུལ་སྐོར་ཁུལ། ཞང་ཞུང་རིག་གནས་ཡུལ་སྐོར་ཁུལ་བཅས།

03ཤར་གཏོང་ལྔ་དང་ཡོད་པ་གཉིས་ཀྱི་ལས་གྲྭ།

3Aརིམ་པ་ཡན་གྱི་ཡུལ་སྐོར་གནས་ལྗོངས་ཁུལ་ལ་སྣུམ་ནག་ལམ་དང་། གློག ཆུ། དྲ་ཆེན། སྐུད་མེད་དྲ་རྒྱ་བཅས་གཞི་རྩའི་ཆར་ཤར་གཏོང་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ་དང་། ཁོར་ཡུག་འཕྲོད་བསྟེན་གྱི་སྒྲིག་ཆས་དང་བློ་འདྲི་ཞབས་ཞུའི་ལྟེ་གནས་ཡོད་པ་བྱ་རྒྱུ།

ཆེད་སྒྲོམ་14པ། ལེགས་ཆ་ཆེ་བའི་གཙོ་གནད་བཟོ་ལས་རྣམ་གྲངས། 

01ནུས་རྒྱུ་གཙང་མ།

འབྲི་ཆུའི་སྟོད་རྒྱུད་ཀྱི་སོལ་བ་ལུང་དང་། ཡེར་པ་ཐང་། ལ་འོག འབའ་ཐང་། སྤོ་ལོ། འཕྲང་པོ། སྐམ་ཐོག་བཅས་ཀྱི་ཆུ་ཤུགས་གློག་ཁང་དང་། རྫ་ཆུའི་སྟོད་རྒྱུད་ཀྱི་དྭགས་པོ་དང་། རོང་སྨད། གུ་ཤོད། ཆུ་ཚན་ཁ་བཅས་ཀྱི་ཆུ་ཤུགས་གློག་ཁང་། རྒྱལ་མོ་རྔུལ་ཆུའི་གསུང་མདའ་ཆུ་ཤུགས་གློག་ཁང་། གཡུ་ཆུའི་རྩ་ལ་དང་སྔོ་འདོམས་ཆུ་ཤུགས་གློག་ཁང་། གསེར་ཆུའི་ཝ་ཐང་དང་ལེགས་གྲུབ་ཆུ་ཤུགས་གློག་ཁང་བཅས།

02རང་འབྱུང་འཐུང་ཆུ།

འཆར་འགོད་ཐོན་ནུས་ཀྲོན་ཁྲི500ཟིན་པ་བྱ་རྒྱུ་དང་ཐོན་རྫས་རིན་ཐང་སྒོར་དུང་ཕྱུར400ཡན་ཟིན་པ་བྱ་རྒྱུ།

03མི་རིགས་ཀྱི་ལག་བཤེས་བཟོ་ལས།

འཁལ་འཐག་ཐོན་རྫས་གྲས་སུ་བོད་རུམ་དང་། པང་གདན། སྣམ་བུ། བཙུགས་ཕྲུག སྦྲ་གུར། གྱོན་ཆས། ཁ་གདན། སྨྱུག་ལྷས་ཐོན་རྫས། སྦ་བཟོས་ཐོན་རྫས་བཅས། བརྐོས་མའི་གྲས་སུ་ཤིང་བརྐོས་ཐོན་རྫས་དང་། ཤིང་ཕོར། གཡང་ཊིའི་ཐོན་རྫས། བྲིས་མའི་གྲས་སུ་ཐང་ག་དང་། ལྷ་མོའི་འབག(འབག་སྔོན་པོ) རྫ་དཀར་གྱི་ཐོན་རྫས་གྲས་སུ་ཡུལ་ཐོན་རྫ་ཆས་དང་། རྫ་ཆས། ལྕགས་ཆས་ཀྱི་གྲས་སུ་གསེར་དངུལ་ཟངས་ཆས། བོད་གྲི། ཟངས་བརྐོས། བོད་ཀྱི་སྒོ་ལྕགས། ཐོན་རྫས་གཞན་དག བོད་ཤོག་དང་། བོད་སྤོས། བོད་ལྷམ། རྟ་སྒ་སོགས་ཡོད།

04ཨར་སྐྲུན་རྒྱུ་ཆའི་ཐོན་ལས།

སྐམ་བསྲེག་ཨར་འདམ་གྱི་ཐོན་ནུས་གསར་པ་དང་དེའི་ལེ་ལག་ཚ་ནུས་ལྷག་མའི་གློག་འདོན་སྒྲིག་བཀོད་ཁྱབ་བཀོད་འོས་འཚམ་བྱ་རྒྱུ་དང་། ནུས་རྒྱུ་བསྲི་ཚགས་དང་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་བྱེད་པའི་གྱང་རྩིག་རྒྱུ་ཆ་གསར་པ་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུ། ཨར་སྐྲུན་རྫ་དཀར་དང་ཨར་སྐྲུན་རྡོ་རིགས། དམངས་སྤྱོད་ཤེལ་སྒོ་བཟོ་སྣོན་ཐེངས་གཉིས་པ་བྱ་རྒྱུ། དེ་བཞིན་ཟོག་རོ་བེད་སྤྱོད་གཏོང་བ་བཅས་ཀྱི་ཨར་སྐྲུན་དང་ཨར་སྐྲུན་རྒྱུ་ཆའི་ཐོན་ལས་གོང་འཕེལ་ལུགས་མཐུན་གཏོང་རྒྱུ། ཡུལ་བབ་དང་བསྟུན་ནས་ཨར་འདམ་ཐོན་རྫས་དང་དྲོད་སྲུང་རྒྱུ་ཆ་སོགས་ཚད་བཀག་བཟོས་མེད་པའི་ཨར་སྐྲུན་རྒྱུ་ཆའི་ལས་རིགས་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུ།

རྩོམ་སྒྲིག་པ། ཀླུ་མོ་མཚོ།

དཔྱད་མཆན 0 ཡོད།